Bindia
દેશમાં ડુંગળીના ભાવમાં વધારો થતાં સામાન્ય ગ્રાહકોની ચિંતા વધી છે. ખાસ કરીને દિલ્હી, ચેન્નાઈ, કોચી અને ગુવાહાટી સહિતના શહેરોમાં ડુંગળીના ભાવમાં વધારો નોંધાતા કેન્દ્ર સરકારે બજારમાં હસ્તક્ષેપ કરવાનો નિર્ણય લીધો છે. સરકારનું કહેવું છે કે દેશમાં ડુંગળીની અછત નથી, પરંતુ મોસમી પરિબળો અને પુરવઠા વ્યવસ્થાને કારણે કેટલાક વિસ્તારોમાં ભાવમાં વધારો થયો છે. ભાવને નિયંત્રણમાં રાખવા માટે હવે બફર સ્ટોકમાંથી ડુંગળી બજારમાં ઉતારવામાં આવશે.
આ ઉપરાંત નાશિકથી દેશના મોટા શહેરો સુધી ડુંગળી પહોંચાડવા માટે રેલવે રેકનો ઉપયોગ કરવામાં આવી રહ્યો છે. આ વ્યવસ્થાને ‘કાંદા એક્સપ્રેસ’ તરીકે ઓળખવામાં આવી રહી છે.
એક મહિનામાં ડુંગળીના ભાવમાં વધારો
છેલ્લા કેટલાક સમયથી ડુંગળીના ભાવમાં સતત વધારો જોવા મળી રહ્યો છે. કેટલાક શહેરોના છૂટક બજારોમાં ડુંગળીનો ભાવ ₹60થી ₹65 પ્રતિ કિલો સુધી પહોંચ્યો હોવાના અહેવાલ છે. ભાવ વધારાને કારણે રસોડાના બજેટ પર પણ તેની સીધી અસર પડી રહી છે. કેન્દ્ર સરકારના જણાવ્યા અનુસાર ઓગસ્ટ અને સપ્ટેમ્બર દરમિયાન ડુંગળીના ભાવમાં મોસમી વધારો થતો હોય છે. આ સમયગાળા દરમિયાન તહેવારોને કારણે માંગમાં વધારો થાય છે. તેની સાથે હવામાન, પાકની આવક અને પુરવઠા વ્યવસ્થામાં ફેરફાર પણ ભાવને અસર કરે છે.
દેશમાં ડુંગળીની અછત નથી
ભાવ વધારા વચ્ચે કેન્દ્ર સરકારે મહત્વપૂર્ણ સ્પષ્ટતા કરી છે. સરકારના જણાવ્યા અનુસાર દેશમાં ડુંગળીનો પૂરતો જથ્થો ઉપલબ્ધ છે અને આગામી મહિનાઓમાં સ્થાનિક માંગને પહોંચી વળવામાં કોઈ મોટી મુશ્કેલી થવાની શક્યતા નથી. નાણાકીય વર્ષ 2025-26માં દેશમાં ડુંગળીનું ઉત્પાદન આશરે 307.37 લાખ મેટ્રિક ટન રહેવાનો અંદાજ છે. અગાઉના વર્ષે ઉત્પાદન આશરે 307.67 લાખ મેટ્રિક ટન હતું. એટલે કે ઉત્પાદનના સ્તરમાં મોટો ઘટાડો થયો નથી.
સરકારનું માનવું છે કે હાલનો ભાવ વધારો મુખ્યત્વે મોસમી અને પુરવઠા સંબંધિત કારણોસર છે. તેથી બજારમાં બફર સ્ટોકનો પુરવઠો વધારીને ભાવ પર નિયંત્રણ લાવવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવી રહ્યો છે.
બફર સ્ટોકમાંથી ડુંગળી બજારમાં આવશે
ડુંગળીના ભાવને કાબૂમાં લેવા માટે સરકાર દ્વારા રાખવામાં આવેલા બફર સ્ટોકમાંથી ડુંગળી તબક્કાવાર બજારમાં મોકલવામાં આવશે. જ્યાં ડુંગળીના ભાવ વધારે છે અને માંગ વધુ છે તેવા શહેરોમાં ખાસ ધ્યાન આપવામાં આવશે. સરકારની આ વ્યવસ્થાનો હેતુ બજારમાં ડુંગળીની ઉપલબ્ધતા વધારવાનો છે. પુરવઠો વધવાથી માંગ અને પુરવઠા વચ્ચેનું અંતર ઘટી શકે છે અને તેના પરિણામે ભાવમાં પણ ઘટાડો થવાની શક્યતા રહે છે.
નાશિકથી દોડશે ‘કાંદા એક્સપ્રેસ’
મહારાષ્ટ્રનું નાશિક ડુંગળીના ઉત્પાદન અને વેપાર માટે દેશના સૌથી મહત્વપૂર્ણ કેન્દ્રોમાંનું એક છે. અહીંથી મોટા જથ્થામાં ડુંગળી દેશના વિવિધ શહેરોમાં મોકલવામાં આવી રહી છે.
24 ઓગસ્ટથી નાશિકથી ડુંગળીના શિપમેન્ટની શરૂઆત કરવામાં આવી છે. પ્રથમ તબક્કામાં ચેન્નાઈ, મદુરાઈ, દિલ્હી, કોચી અને ગુવાહાટી જેવા શહેરોને ડુંગળી પહોંચાડવામાં આવશે. બજારમાં જરૂરિયાત પ્રમાણે આગળ જતાં અન્ય શહેરોને પણ આ વ્યવસ્થામાં સામેલ કરવામાં આવી શકે છે. રેલવે દ્વારા મોટા જથ્થામાં ડુંગળી મોકલવાનો મુખ્ય ફાયદો એ છે કે એકસાથે મોટી માત્રામાં માલ ઝડપથી લાંબા અંતરના બજારો સુધી પહોંચાડી શકાય છે.
અત્યાર સુધીમાં 88 હજાર ટન ડુંગળી પહોંચાડાઈ
સરકારના જણાવ્યા અનુસાર ‘કાંદા એક્સપ્રેસ’ દ્વારા અગાઉ પણ મોટા પાયે ડુંગળીનું પરિવહન કરવામાં આવ્યું છે. નાણાકીય વર્ષ 2025-26 દરમિયાન અત્યાર સુધીમાં 86 રેલવે રેક દ્વારા આશરે 88,000 મેટ્રિક ટન ડુંગળી 16 મોટા શહેરોમાં પહોંચાડવામાં આવી છે.
આ પહેલનો હેતુ એવા વિસ્તારોમાં ડુંગળી પહોંચાડવાનો છે જ્યાં સ્થાનિક પુરવઠો ઓછો હોય અથવા ભાવમાં અસામાન્ય વધારો જોવા મળે.
જરૂરિયાત ઊભી થાય તો આગામી દિવસોમાં વધુ રેલવે રેક ચલાવવાની અને વધુ શહેરોને આ સપ્લાય નેટવર્કમાં સામેલ કરવાની તૈયારી પણ રાખવામાં આવી છે.
₹35 પ્રતિ કિલોના ભાવે વેચાણનો પ્રયાસ
સરકાર બફર સ્ટોકની ડુંગળી સામાન્ય ગ્રાહકો સુધી યોગ્ય ભાવે પહોંચાડવા માટે પણ પ્રયાસ કરી રહી છે. પસંદગીના શહેરોમાં NCCF અને NAFED જેવી સરકારી એજન્સીઓ દ્વારા ડુંગળીનું વેચાણ કરવામાં આવી શકે છે. અહેવાલો અનુસાર બફર સ્ટોકમાંથી મળતી ડુંગળી ₹35 પ્રતિ કિલોના ભાવે છૂટક વેચાણ માટે ઉપલબ્ધ કરાવવાની યોજના છે. જો આ વ્યવસ્થા અસરકારક રીતે અમલમાં આવે તો બજારમાં ₹60-65 પ્રતિ કિલોના ભાવે વેચાતી ડુંગળી સામે ગ્રાહકોને મોટી રાહત મળી શકે છે.
તહેવારો પહેલાં ભાવ ઘટાડવાનો પ્રયાસ
આગામી સમયમાં તહેવારોની સિઝન શરૂ થવાની હોવાથી ડુંગળીની માંગ વધવાની શક્યતા છે. આવી સ્થિતિમાં ભાવમાં વધુ વધારો ન થાય તે માટે સરકાર અત્યારથી જ પુરવઠો વધારવા પર ભાર મૂકી રહી છે. બજારમાં બફર સ્ટોકની ડુંગળી પહોંચાડવાથી ખાનગી વેપારીઓ પાસે પણ પૂરતો પુરવઠો ઉપલબ્ધ રહેવાની શક્યતા છે. સરકારનો પ્રયાસ ભાવમાં અચાનક અને બિનજરૂરી ઉછાળો અટકાવવાનો છે.
ગ્રાહકોને ક્યારે મળશે રાહત?
હવે સૌથી મોટો સવાલ એ છે કે ‘કાંદા એક્સપ્રેસ’ અને બફર સ્ટોકના પગલાંથી સામાન્ય ગ્રાહકોને ખરેખર કેટલી રાહત મળશે. તેની અસર સ્થાનિક બજારમાં આવતી ડુંગળીની આવક અને સરકાર દ્વારા કરવામાં આવતા પુરવઠાના પ્રમાણ પર નિર્ભર રહેશે. સરકાર સતત ભાવ અને સપ્લાયની સ્થિતિ પર નજર રાખી રહી છે. જો કોઈ શહેરમાં ભાવ વધુ વધશે તો ત્યાં વધારાનો બફર સ્ટોક મોકલવામાં આવી શકે છે.
- us on WHATSAPP :- https://whatsapp.com/channel/0029Va4r…
- WEBSITE : https://bindia.co/
- INSTAFollow GRAM : https:// bindia.in
- FACEBOOK : https://www.facebook.com/buletinindialive
- X : https://x.com/bindia276
