ઉત્તર પ્રદેશના કાનપુર-લખનૌ એક્સપ્રેસવેની ખરાબ હાલત સામે આવ્યા બાદ ભારતીય રાષ્ટ્રીય રાજમાર્ગ પ્રાધિકરણ (NHAI)એ કડક કાર્યવાહી શરૂ કરી છે. એક્સપ્રેસવેના કેટલાક ભાગોમાં રસ્તાની ગુણવત્તા અંગે ઉઠેલા પ્રશ્નોને ગંભીરતાથી લઈ NHAIએ માર્ગનું સંપૂર્ણ સમારકામ પૂર્ણ ન થાય ત્યાં સુધી ટોલ વસૂલાત બંધ કરવાનો મહત્વપૂર્ણ નિર્ણય લીધો છે. આ દરમિયાન એક્સપ્રેસવે પરથી પસાર થતા વાહનચાલકો પાસેથી કોઈપણ પ્રકારનો ટોલ લેવામાં આવશે નહીં.
NHAIના આ નિર્ણયને માર્ગ નિર્માણમાં ગુણવત્તા જાળવવા માટેનું મહત્વપૂર્ણ પગલું માનવામાં આવી રહ્યું છે. સત્તાવાળાઓએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે ટોલ બંધ રહેવાના કારણે થનારા આવકના નુકસાનની ભરપાઈ સરકાર નહીં કરે, પરંતુ સંબંધિત માર્ગ નિર્માણ કંપની પાસેથી વસૂલવામાં આવશે.
એક્સપ્રેસવે રસ્તાની ખરાબ સ્થિતિને લઈને ઉઠ્યા સવાલ
તાજેતરમાં કાનપુર-લખનૌ એક્સપ્રેસવેના કેટલાક ભાગોમાં રસ્તાની સપાટી ખરાબ થઈ જવાની ફરિયાદો સામે આવી હતી. અનેક સ્થળોએ માર્ગ પર તિરાડો, ઊબડખાબડ સપાટી અને અન્ય તકનીકી ખામીઓ જોવા મળતાં મુસાફરોની સુરક્ષા અંગે પ્રશ્નો ઊભા થયા હતા.
આ માહિતી સામે આવતા જ NHAIએ સમગ્ર મામલાની ગંભીરતાથી નોંધ લીધી અને તાત્કાલિક તપાસના આદેશ આપ્યા. અધિકારીઓના જણાવ્યા મુજબ માર્ગ આટલા ઓછા સમયમાં ખરાબ થઈ જવો સામાન્ય બાબત નથી. તેથી નિર્માણ દરમિયાન ગુણવત્તાના ધોરણોનું યોગ્ય રીતે પાલન થયું હતું કે નહીં તેની પણ તપાસ કરવામાં આવી રહી છે.
ટેકનિકલ તપાસ શરૂ
NHAIએ માર્ગની હાલતનું મૂલ્યાંકન કરવા માટે ટેકનિકલ ટીમોની નિમણૂક કરી છે. આ ટીમો રસ્તાની ડિઝાઇન, બાંધકામમાં વપરાયેલી સામગ્રી, ગુણવત્તા નિયંત્રણ અને નિર્માણ પ્રક્રિયાની વિગતવાર તપાસ કરશે.
તપાસનો મુખ્ય હેતુ એ જાણવાનો છે કે રસ્તામાં આવેલી ખામીઓ પાછળનું વાસ્તવિક કારણ શું છે. જો તપાસમાં બેદરકારી, નીચી ગુણવત્તાની સામગ્રીનો ઉપયોગ અથવા તકનીકી ધોરણોનું ઉલ્લંઘન સામે આવશે તો જવાબદાર કંપની અને અધિકારીઓ સામે વધુ કડક કાર્યવાહી કરવામાં આવશે.
સમારકામ સુધી ટોલ નહીં વસૂલાય
NHAIએ નિર્ણય લીધો છે કે જ્યાં સુધી એક્સપ્રેસવેનું સંપૂર્ણ સમારકામ પૂર્ણ નહીં થાય અને રસ્તો ફરીથી સુરક્ષિત સ્થિતિમાં નહીં આવે ત્યાં સુધી ટોલ વસૂલાત સ્થગિત રહેશે.
આ નિર્ણયથી હજારો વાહનચાલકોને સીધો લાભ મળશે, કારણ કે સમારકામના સમયગાળા દરમિયાન તેમને ટોલ ચૂકવવાનો રહેશે નહીં. સાથે જ NHAIએ નિર્માણ કંપનીને ઝડપથી સમારકામ પૂર્ણ કરવા અને માર્ગને ફરી ઉપયોગ માટે સંપૂર્ણ સુરક્ષિત બનાવવાના નિર્દેશ આપ્યા છે.
નિર્માણ કંપનીને નોટિસ
પ્રાથમિક તપાસ બાદ માર્ગ નિર્માણ કરનાર PNC Infratech Limitedને ‘નોન-પરફોર્મર’ જાહેર કરવાની પ્રક્રિયા શરૂ કરવામાં આવી છે. કંપનીને સત્તાવાર નોટિસ પાઠવી તેના જવાબની માંગ કરવામાં આવી છે.
જો કંપનીને નોન-પરફોર્મર જાહેર કરવામાં આવશે તો તેને ભવિષ્યમાં NHAIના નવા ટેન્ડરમાં ભાગ લેવામાં મુશ્કેલી પડી શકે છે. આ ઉપરાંત કંપનીની પરફોર્મન્સ સિક્યોરિટીમાંથી 2 ટકા દંડ વસૂલવાની પ્રક્રિયા પણ શરૂ કરવામાં આવી છે.
અધિકારીઓ સામે પણ કાર્યવાહી
NHAIએ માત્ર નિર્માણ કંપની સામે જ નહીં પરંતુ માર્ગના કામ સાથે સંકળાયેલા જવાબદાર ઈજનેરો અને અધિકારીઓની ભૂમિકાની પણ તપાસ શરૂ કરી છે.
જો તપાસમાં કોઈ અધિકારીની બેદરકારી અથવા ફરજમાં ખામી સાબિત થશે તો તેમના સામે પણ કડક વહીવટી કાર્યવાહી કરવામાં આવશે. મળતી માહિતી મુજબ કેટલાક જવાબદાર અધિકારીઓને આગામી ત્રણ વર્ષ સુધી આવા પ્રોજેક્ટ્સમાંથી દૂર રાખવાની કાર્યવાહી પર પણ વિચારણા ચાલી રહી છે.
રોડ ક્વોલિટી રેટિંગમાં ઘટાડો
NHAIએ કંપનીના પેવમેન્ટ કન્ડિશન ઇન્ડેક્સ (PCI) એટલે કે રોડ ક્વોલિટી રેટિંગમાં ઘટાડો કરવાનો નિર્ણય પણ લીધો છે. આ રેટિંગ કોઈપણ કંપનીના કામની ગુણવત્તા દર્શાવતું મહત્વપૂર્ણ માપદંડ હોય છે.
રેટિંગમાં ઘટાડો થતાં ભવિષ્યમાં કંપનીને નવા માર્ગ પ્રોજેક્ટ મેળવવામાં મુશ્કેલી પડી શકે છે. નિષ્ણાતોના મતે આ નિર્ણય અન્ય નિર્માણ કંપનીઓ માટે પણ એક કડક સંદેશ સમાન છે કે જાહેર નાણાંથી બનતા પ્રોજેક્ટમાં ગુણવત્તા સાથે કોઈપણ પ્રકારનું સમાધાન સ્વીકારવામાં આવશે નહીં.
મુસાફરોની સુરક્ષા પ્રથમ પ્રાથમિકતા
NHAIએ જણાવ્યું છે કે દેશભરમાં નિર્માણાધીન અને પૂર્ણ થયેલા રાષ્ટ્રીય રાજમાર્ગોની ગુણવત્તા પર સતત નજર રાખવામાં આવે છે. જ્યાં પણ બેદરકારી અથવા ખામી જોવા મળશે ત્યાં તરત જ કાર્યવાહી કરવામાં આવશે.
કાનપુર-લખનૌ એક્સપ્રેસવેના મામલે પણ મુસાફરોની સુરક્ષાને સર્વોચ્ચ પ્રાથમિકતા આપવામાં આવી છે. માર્ગનું સંપૂર્ણ સમારકામ, ગુણવત્તાની ફરી તપાસ અને તમામ તકનીકી ધોરણો પૂર્ણ થયા બાદ જ ટોલ વસૂલાત ફરી શરૂ કરવામાં આવશે.
NHAIના આ પગલાને જાહેર ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર પ્રોજેક્ટ્સમાં પારદર્શિતા, જવાબદારી અને ગુણવત્તા જાળવવા તરફનું મહત્વપૂર્ણ પગલું માનવામાં આવી રહ્યું છે. સાથે જ આ કાર્યવાહી અન્ય માર્ગ નિર્માણ કંપનીઓ માટે પણ સ્પષ્ટ સંદેશ આપે છે કે નબળી ગુણવત્તાના કામ સામે હવે કોઈપણ પ્રકારની ઢીલ રાખવામાં આવશે નહીં.
- Follow us on WHATSAPP :- https://whatsapp.com/channel/0029Va4r…
- WEBSITE : https://bindia.co/
- INSTAGRAM : https:// bindia.in
- FACEBOOK : https://www.facebook.com/buletinindialive
- X : https://x.com/bindia276





