Bindia
સંસદના ચોમાસુ સત્ર દરમિયાન સતત હોબાળા અને વિરોધ વચ્ચે પણ કેન્દ્ર સરકાર પોતાના વિધાયી એજન્ડાને ઝડપથી આગળ ધપાવી રહી છે. લોકસભા અને રાજ્યસભામાં વિપક્ષના વિરોધ છતાં સરકારે અત્યાર સુધી અનેક મહત્વપૂર્ણ વિધેયકો પસાર કરાવવામાં સફળતા મેળવી છે. નોંધનીય છે કે આમાંથી મોટાભાગના વિધેયકો પર વિસ્તૃત ચર્ચા થઈ શકી નથી અને ગૃહમાં હંગામા વચ્ચે જ તેમને મંજૂરી આપવામાં આવી છે. હવે સરકારનું આગામી લક્ષ્ય વિદેશી ફાળો નિયમન કાયદા (FCRA)માં સુધારા માટેનું વિધેયક માનવામાં આવી રહ્યું છે.
સતત હોબાળાથી પ્રભાવિત થઈ રહી છે સંસદની કાર્યવાહી
ચોમાસુ સત્રના શરૂઆતના દિવસથી જ સંસદના બંને ગૃહોમાં વિપક્ષ વિવિધ મુદ્દાઓને લઈને સરકાર સામે આક્રમક વલણ અપનાવી રહ્યો છે. વિપક્ષ દ્વારા સતત વિરોધ અને સૂત્રોચ્ચાર થતાં પ્રશ્નકાળ તથા શૂન્યકાળની કાર્યવાહી વારંવાર ખોરવાઈ રહી છે. અનેક પ્રસંગોએ ગૃહની કાર્યવાહી સ્થગિત કરવાની પણ ફરજ પડી છે. તેમ છતાં સરકાર પોતાની વિધાયી કામગીરી અટકવા દેવાના મૂડમાં નથી અને વિરોધ વચ્ચે પણ વિધેયકોને મંજૂરી અપાવવાનો સિલસિલો યથાવત રાખ્યો છે.
લોકસભામાં પાંચ મહત્વપૂર્ણ વિધેયકોને મળી મંજૂરી
લોકસભામાં અત્યાર સુધી પાંચ મહત્વપૂર્ણ વિધેયકો પસાર થઈ ચૂક્યા છે. તેમાં સૌથી વધુ ચર્ચામાં રહેલું એન્ટી પેપર લીક બિલ પણ સામેલ છે. આ વિધેયકને લઈને વિપક્ષના અનેક પક્ષોએ સરકારને સમર્થન આપ્યું હતું, જેના કારણે તે સરળતાથી પસાર થઈ શક્યું.
બીજી તરફ વંદે માતરમને કાનૂની સંરક્ષણ આપતા વિધેયક દરમિયાન અલગ જ દૃશ્ય જોવા મળ્યું હતું. ડીએમકે સિવાયના મોટાભાગના વિરોધ પક્ષોએ ગૃહમાંથી વોકઆઉટ કરતાં સરકાર માટે વિધેયક પસાર કરાવવો વધુ સરળ બની ગયો હતો. રાજકીય વિશ્લેષકોના મતે વિપક્ષની ગેરહાજરીએ સરકારના કામને વધુ સહેલું બનાવ્યું.
ચર્ચા વગર જ પસાર થયા અનેક બિલ
મંગળવારે હોબાળા વચ્ચે એપ્રોપ્રિએશન બિલ પણ લોકસભામાં પસાર કરવામાં આવ્યું હતું. આ બિલ પર કોઈ વિશેષ ચર્ચા થઈ નહોતી. ઉપરાંત સુપ્રીમ કોર્ટના ન્યાયાધીશોની સંખ્યા વધારવા સંબંધિત વિધેયક તેમજ જન્મ અને મૃત્યુના નોંધણી કાયદામાં સુધારા માટેનું વિધેયક પણ ભારે શોરબકોર વચ્ચે જ મંજૂર કરવામાં આવ્યા હતા.
વિપક્ષ સતત ચર્ચાની માંગ કરી રહ્યો હોવા છતાં સરકારે ગૃહની કાર્યવાહી દરમિયાન ઉપલબ્ધ સમયનો ઉપયોગ કરીને પોતાના મહત્વપૂર્ણ કાયદાકીય પ્રસ્તાવો આગળ વધાર્યા છે.
રાજ્યસભામાં પણ સરકારનો એજન્ડો રહ્યો યથાવત
રાજ્યસભામાં પણ લગભગ આવી જ સ્થિતિ જોવા મળી રહી છે. વિપક્ષ શ્રીરામ જન્મભૂમિ મંદિરમાં ચઢાવાની ચોરીના મુદ્દા તેમજ જંતર-મંતર પર વિદ્યાર્થીઓ સામે થયેલી પોલીસ કાર્યવાહીને લઈને સરકાર પાસે જવાબ માંગતો રહ્યો છે. આ મુદ્દાઓને કારણે ગૃહમાં અનેક વખત હોબાળો થયો હતો.
તેમ છતાં સરકાર પોતાના વિધેયકો પસાર કરવામાં સફળ રહી છે. રાજ્યસભામાં પણ એન્ટી પેપર લીક બિલને વિપક્ષના કેટલાક પક્ષોનું સમર્થન મળતાં તે સરળતાથી પસાર થઈ ગયું હતું. ઉપરાંત સૂક્ષ્મ, લઘુ અને મધ્યમ ઉદ્યોગો (MSME) સંબંધિત મહત્વપૂર્ણ વિધેયકને પણ મંજૂરી મળી ગઈ છે.
હવે FCRA સુધારા વિધેયક પર સૌની નજર
હવે સરકારના આગામી વિધાયી એજન્ડામાં સૌથી મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવતું FCRA સુધારા વિધેયક ચર્ચાનું કેન્દ્ર બન્યું છે. જોકે લોકસભાની બિઝનેસ એડવાઇઝરી કમિટીની બેઠકમાં આ વિધેયકને હજુ સત્તાવાર એજન્ડામાં સામેલ કરવામાં આવ્યું નહોતું.
સરકારના સૂત્રોના જણાવ્યા મુજબ આ જ અઠવાડિયામાં અથવા આગામી અઠવાડિયામાં FCRA સુધારા વિધેયક સંસદમાં રજૂ થઈ શકે છે. આ વિધેયક પર ગૃહમંત્રી અમિત શાહ ચર્ચાનો જવાબ આપશે તેવી શક્યતા વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી છે. વિદેશી ફંડિંગ મેળવનારી સંસ્થાઓ માટે આ કાયદામાં થનારા સંભવિત ફેરફારોને લઈને રાજકીય અને સામાજિક ક્ષેત્રોમાં ભારે રસ જોવા મળી રહ્યો છે.
સીમાંકન અને મહિલા અનામત વિધેયક અંગે હજુ સસ્પેન્સ
સરકારના અન્ય મહત્વાકાંક્ષી વિધેયકોમાં સીમાંકન (Delimitation) અને મહિલા અનામત સંબંધિત બંધારણીય સુધારા વિધેયકનો સમાવેશ થાય છે. જોકે આ બંને વિધેયકોને લઈને હજુ સુધી કોઈ સત્તાવાર જાહેરાત કરવામાં આવી નથી.
સરકારી સૂત્રોના જણાવ્યા મુજબ આ વિધેયકો ત્યારે જ સંસદમાં રજૂ કરવામાં આવશે જ્યારે સરકારને તેમના પસાર થવાનો પૂરતો વિશ્વાસ હશે. સરકાર આ મુદ્દે રાજકીય સમીકરણો અને સંસદીય સ્થિતિને ધ્યાનમાં રાખીને આગળ વધવા માંગે છે.
સંસદીય ચર્ચા પર ફરી ઊઠ્યા પ્રશ્નો
ચોમાસુ સત્ર દરમિયાન સર્જાયેલી પરિસ્થિતિએ ફરી એકવાર સંસદીય ચર્ચાની પરંપરા અંગે ચર્ચા જગાવી છે. એક તરફ સરકારનું કહેવું છે કે વિકાસ અને વહીવટી કામગીરી માટે જરૂરી વિધેયકો સમયસર પસાર થવા જોઈએ, જ્યારે બીજી તરફ વિપક્ષનું માનવું છે કે મહત્વપૂર્ણ કાયદાઓ પર પૂરતી ચર્ચા વિના તેમને મંજૂરી આપવી લોકશાહી પ્રક્રિયા માટે યોગ્ય નથી.
આગામી દિવસોમાં FCRA સુધારા વિધેયક સહિતના અન્ય મહત્વપૂર્ણ કાયદાઓ પર સંસદમાં કેવી ચર્ચા થાય છે અને સરકાર-વિપક્ષ વચ્ચે શું રાજકીય સમીકરણો સર્જાય છે તેના પર સમગ્ર દેશની નજર રહેશે.
- Follow us on WHATSAPP :- https://whatsapp.com/channel/0029Va4r…
- WEBSITE : https://bindia.co/
- INSTAGRAM : https:// bindia.in
- FACEBOOK : https://www.facebook.com/buletinindialive
- X : https://x.com/bindia276
