યુક્રેન યુદ્ધની પૃષ્ઠભૂમિમાં રશિયા અને પશ્ચિમી દેશો વચ્ચે વધી રહેલા તણાવ વચ્ચે રાષ્ટ્રપતિ વ્લાદિમીર પુતિનએ ફરી એક વખત વિશ્વને ચોંકાવ્યું છે. રશિયાએ પોતાના નવીન અને અતિ ગુપ્ત પરમાણુ સંચાલિત ‘પોસાઇડન’ (Poseidon) સુપર ટોર્પિડોનું સફળ પરીક્ષણ પૂર્ણ કર્યું હોવાની જાહેરાત કરી છે. આ પરીક્ષણને વિશ્વભરમાં વ્યૂહાત્મક સંદેશ તરીકે જોવામાં આવી રહ્યું છે, ખાસ કરીને નાટો (NATO) દેશો અને યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ માટે.
શું છે ‘પોસાઇડન’ સુપર ટોર્પિડો?
‘પોસાઇડન’ એ એક પરમાણુ સંચાલિત અંડરવોટર ડ્રોન ટોર્પિડો છે, જે સમુદ્રની તળીયે હજારો કિલોમીટર સુધી ગતિ કરી શકે છે.
રશિયન રક્ષા મંત્રાલય અનુસાર, આ શસ્ત્રની વિશેષતાઓ નીચે મુજબ છે:
– પરમાણુ સંચાલિત એન્જિન: તેને ઇંધણ બદલ્યા વગર મહિના સુધી સમુદ્રની અંદર તૈનાત રાખી શકાય છે.
– અમર્યાદિત રેન્જ: રશિયાના દાવા મુજબ, આ ટોર્પિડો સમુદ્રના કોઈપણ ખૂણામાં પહોંચવા સક્ષમ છે.
– વિનાશક શક્તિ: તે પરમાણુ વોરહેડ સાથે કોઈપણ દરિયાકાંઠા શહેર અથવા નૌકાદળના મથકને નષ્ટ કરી શકે છે.
– ગોપનીય કામગીરી ક્ષમતા: પોસાઇડનને રડાર અથવા સોનારથી શોધવું લગભગ અશક્ય ગણાય છે.
સબમરીન પરથી પરીક્ષણ
આ ટોર્પિડોનુ પરીક્ષણ રશિયાની **પરમાણુ સબમરીન “બેલગોરોડ” (Belgorod)**માંથી કરવામાં આવ્યું હતું. આ સબમરીન ખાસ કરીને પોસાઇડન સિસ્ટમ માટે જ વિકસાવવામાં આવી છે. સૂત્રોના જણાવ્યા મુજબ, પરીક્ષણ સફળ રહ્યું છે અને ટોર્પિડોે નિર્ધારિત લક્ષ્ય સુધી સંપૂર્ણ નિયંત્રણ સાથે પહોંચી ગયો હતો.
વ્યૂહાત્મક સંદેશ: અમેરિકાને ખુલ્લો પડકાર
વિશ્વ નિષ્ણાતો માને છે કે આ પગલું સીધો સંદેશ છે કે રશિયા યુક્રેનને સહાય આપનારા દેશો સામે પોતાની પરમાણુ ક્ષમતાઓ બતાવવા તૈયાર છે.
આ પરીક્ષણ ‘બુરેવેસ્ટનિક’ (Burevestnik) નામની પરમાણુ ક્રૂઝ મિસાઇલના તાજેતરના પરીક્ષણ પછી તરત જ થયું છે, જે દર્શાવે છે કે રશિયા હવે લાંબા ગાળાની પરમાણુ પ્રતિરોધક નીતિ પર આગળ વધી રહ્યું છે.
નિષ્ણાતોની પ્રતિક્રિયા
આ પરીક્ષણ બાદ વિશ્વભરના સુરક્ષા નિષ્ણાતો ચિંતિત છે. યુએસ સંરક્ષણ અધિકારીઓએ જણાવ્યું છે કે આ પ્રકારના શસ્ત્રો આંતરરાષ્ટ્રીય સ્થિરતાને જોખમમાં મૂકે છે. નાટોએ આ પગલાને “ઉશ્કેરણીજનક અને જોખમી” ગણાવીને ચેતવણી આપી છે. સૈન્ય વિશ્લેષકોનો મત છે કે આથી દુનિયા ફરી એક વાર નવા શીત યુદ્ધ યુગ તરફ આગળ વધી શકે છે.
પર્યાવરણીય ચિંતા
‘પોસાઇડન’ પરમાણુ સંચાલિત હોવાથી કિરણોત્સર્ગી બળતણ લીક થવાનો જોખમ પણ વધે છે. પર્યાવરણીય સંગઠનોનું કહેવું છે કે જો આવા શસ્ત્રોમાં અકસ્માત થાય તો સમુદ્રમાં કિરણોત્સર્ગી પ્રદૂષણથી વૈશ્વિક સમુદ્રી જીવસૃષ્ટિ પર વિનાશક અસર પડી શકે છે.
વૈશ્વિક શક્તિ સંતુલન પર અસર
રશિયાના આ પગલાથી વિશ્વમાં શક્તિ સંતુલન બદલાઈ શકે છે. આ પરીક્ષણથી સ્પષ્ટ થાય છે કે મોસ્કો હવે પરમાણુ ટેકનોલોજી આધારિત અંડરવોટર વૉરફેરમાં પણ આગેવાન બનવા ઈચ્છે છે.
‘પોસાઇડન’ સુપર ટોર્પિડોનુ સફળ પરીક્ષણ માત્ર ટેક્નોલોજીકલ સિદ્ધિ જ નહીં, પણ એક વ્યૂહાત્મક સંદેશ છે — રશિયા હવે પોતાની પરમાણુ શક્તિને વધુ આધુનિક અને અજેય બનાવવા પ્રતિબદ્ધ છે.
Follow us On Social Media
YouTube : https://www.youtube.com/@BIndiaDigital
Website : https://bindia.co/
TWITTER : https://x.com/buletin_india
FOLLOW ON WHATSAPP https://whatsapp.com/channel/0029Va4rXSZ5q08d1AuVRO2I
Instagram: bindia.in






