ડિજિટલ અરેસ્ટનો ભયાનક ખેલ: CBI ના મેગા ઓપરેશનમાં સ્કેમર્સનું સામ્રાજ્ય ધરાશાયી, ગુજરાત સહિત દેશભરમાં દરોડા

ગાંધીનગર/નવી દિલ્હી: છેલ્લા કેટલાક સમયથી દેશભરમાં એક નવો અને અત્યંત ખતરનાક સાયબર ગુનો ‘ડિજિટલ અરેસ્ટ’ (Digital Arrest) ચિંતાનો વિષય બન્યો છે. સામાન્ય નાગરિકોને કાયદાનો ડર બતાવીને કરોડો રૂપિયા પડાવતા આ સાયબર ગુનેગારો પર હવે કેન્દ્રીય તપાસ એજન્સી CBI (સેન્ટ્રલ બ્યુરો ઓફ ઇન્વેસ્ટિગેશન) એ આક્રમક વલણ અપનાવ્યું છે. CBI દ્વારા ગુજરાત સહિત દેશભરના વિવિધ રાજ્યોમાં એકસાથે કરવામાં આવેલા મેગા ઓપરેશનમાં ડિજિટલ અરેસ્ટ સ્કેમ ચલાવતા અનેક આંતરરાષ્ટ્રીય નેટવર્કનો પર્દાફાશ થયો છે.

શું છે ‘ડિજિટલ અરેસ્ટ’ની આ માયાજાળ?

આ સાયબર ગઠિયાઓ કોઈ પણ પ્રકારના શારીરિક સંપર્ક વગર જ લોકોને લાંબો સમય કેદ રાખી શકે છે. આ સ્કેમની કામ કરવાની પદ્ધતિ અત્યંત વ્યવસ્થિત હોય છે:

1. ડરનો માહોલ: સ્કેમર્સ ફોન કરીને પોતાને પોલીસ, CBI, નાર્કોટિક્સ કે કસ્ટમ વિભાગના અધિકારી તરીકે ઓળખાવે છે.

2. ખોટા આરોપો: તેઓ પીડિતને જણાવે છે કે તેમના આધાર કાર્ડ, મોબાઈલ નંબર કે બેંક એકાઉન્ટનો ઉપયોગ મની લોન્ડરિંગ, ડ્રગ્સ કે આતંકવાદી પ્રવૃત્તિઓમાં થયો છે.

3. ડિજિટલ જેલ: પીડિતને સ્કાયપે (Skype) કે અન્ય કોઈ વિડિયો કોલિંગ એપ્લિકેશન પર લઈ જવામાં આવે છે. તેમને ધમકાવવામાં આવે છે કે જો તેઓ કોલ કટ કરશે કે કોઈને જાણ કરશે તો તેમની ધરપકડ થશે. આમ, વ્યક્તિ કલાકો સુધી વિડિયો કોલ પર જ બેસી રહે છે, જેને ‘ડિજિટલ અરેસ્ટ’ કહેવામાં આવે છે.

4. પૈસાની ઉચાપત: ગઠિયાઓ પીડિતને ડરાવીને પોતાની તપાસના નામે અલગ-અલગ બેંક ખાતામાં મોટી રકમ ટ્રાન્સફર કરાવે છે.

CBI નું મેગા ઓપરેશન અને ખુલાસા

CBI દ્વારા આ ઓપરેશન અંતર્ગત ગુજરાતના અમદાવાદ, સુરત, વડોદરા અને રાજકોટ જેવા મુખ્ય શહેરોમાં તપાસ હાથ ધરવામાં આવી હતી. આ કાર્યવાહીના મુખ્ય તારણો નીચે મુજબ છે:

• કંટ્રોલ રૂમનો પર્દાફાશ: તપાસમાં બહાર આવ્યું છે કે આ સ્કેમર્સ વિદેશમાં બેસીને ભારતીય નાગરિકોને ટાર્ગેટ કરવા માટે ભારતના વિવિધ શહેરોમાં ફેક કોલ સેન્ટરો ચલાવતા હતા.

• ડેટા ચોરી: સ્કેમર્સ પાસે પીડિતોનો ચોક્કસ ડેટા ક્યાંથી આવતો હતો, તે અંગે તપાસ એજન્સીઓ ઊંડાણપૂર્વક તપાસ કરી રહી છે. આ ડેટા લીક પાછળ કોઈ મોટી ગેંગ હોવાની આશંકા છે.

• કરોડોનું ટ્રાન્ઝેક્શન: જપ્ત કરાયેલા લેપટોપ અને બેંક એકાઉન્ટ્સની તપાસમાં સામે આવ્યું છે કે આ ગેંગે છેલ્લા થોડા મહિનાઓમાં જ કરોડો રૂપિયા પડાવ્યા છે.

ગુજરાત પોલીસ અને CBI નું સંકલન

ગુજરાત સાયબર ક્રાઈમ સેલ અને CBI એ સંયુક્ત રીતે આ ઓપરેશનનું પ્લાનિંગ કર્યું હતું. ગુજરાતમાં નોંધાયેલી અનેક ફરિયાદોમાં સ્કેમર્સનું લોકેશન ટ્રેસ કરવામાં આવ્યું હતું, જેના આધારે CBI એ મહારાષ્ટ્ર, દિલ્હી, પશ્ચિમ બંગાળ અને અન્ય રાજ્યોમાં એકસાથે દરોડા પાડ્યા હતા. ગુજરાત પોલીસની ટેકનિકલ ટીમે આ નેટવર્કને ટ્રેસ કરવામાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવી છે.

નાગરિકો માટે CBI ની ખાસ ચેતવણી

CBI અને સાયબર નિષ્ણાતોએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે:

• કોઈપણ કાયદાકીય તપાસ વિડિયો કોલ પર થતી નથી.

• જો કોઈ અધિકારી પોતાને CBI કે પોલીસ ગણાવી વિડિયો કોલ પર ધમકાવે, તો તાત્કાલિક સાવધ થઈ જવું.

• કોઈ પણ અજાણ્યા વ્યક્તિને પૈસા આપવા નહીં કે વ્યક્તિગત માહિતી શેર કરવી નહીં.

• 1930 નંબર પર ત્વરિત ફરિયાદ કરવી.

CBI ની આ કાર્યવાહી બાદ હવે સાયબર માફિયાઓમાં ફફડાટ છે. તપાસ એજન્સીઓનું કહેવું છે કે આ માત્ર શરૂઆત છે અને આવા નેટવર્ક સાથે જોડાયેલા દરેક વ્યક્તિ સુધી એજન્સી પહોંચશે.

• Follow us on WHATSAPP :- https://whatsapp.com/channel/0029Va4r…
• WEBSITE : https://bindia.co/
• INSTAGRAM : https:// bindia.in
• FACEBOOK : https://www.facebook.com/buletinindialive 
• X : https://x.com/bindia276