નેશનલ હેરાલ્ડ કેસ: ગાંધી પરિવાર સામે મની લોન્ડરિંગ અને મિલકત હડપ કરવાના ગંભીર આરોપો, જાણો શું છે આખો મામલો?

નેશનલ હેરાલ્ડ કેસ એક હાઇ-પ્રોફાઇલ કાનૂની વિવાદ છે જેમાં કોંગ્રેસ પાર્ટીના વરિષ્ઠ નેતાઓ સોનિયા ગાંધી અને રાહુલ ગાંધી સહિત ઘણા લોકો પર મની લોન્ડરિંગ, છેતરપિંડી અને સંપત્તિના દુરુપયોગનો આરોપ છે. આ મામલો એક બંધ અખબાર અને તેની સાથે સંકળાયેલી મિલકતોને લઈને શરૂ થયો હતો, જેણે હવે રાજકીય રંગ લઈ લીધો છે.

 

નેશનલ હેરાલ્ડ અને એજેએલનો ઇતિહાસ:- નેશનલ હેરાલ્ડ અખબારની સ્થાપના ૧૯૩૮માં ભારતના પ્રથમ વડા પ્રધાન જવાહરલાલ નેહરુ દ્વારા કરવામાં આવી હતી. આ અખબાર સ્વતંત્રતા સંગ્રામ દરમિયાન કોંગ્રેસ પાર્ટીનું મુખપત્ર બન્યું. તે એસોસિએટેડ જર્નલ્સ લિમિટેડ (AJL) દ્વારા પ્રકાશિત કરવામાં આવ્યું હતું, જેની સ્થાપના1963માં થઈ હતી. AJL પાસે દિલ્હી, મુંબઈ, લખનૌ અને અન્ય શહેરોમાં ઘણી અત્યંત મોંઘી મિલકતો હતી, જે તેને સરકારી છૂટછાટો પર મળી હતી. સમય જતાં, નાણાકીય મુશ્કેલીઓ અને નુકસાનને કારણે 2008 માં અખબારનું પ્રકાશન બંધ થઈ ગયું. તે સમયે, AJL પર કોંગ્રેસ પાર્ટીનું 90 કરોડ રૂપિયાથી વધુનું દેવું હતું.

ઘટનાઓની સમયરેખા:- 

• 2008 માં, ‘નેશનલ હેરાલ્ડ’ અખબારનું પ્રકાશન બંધ થઈ ગયું. AJL પર કોંગ્રેસનું 90 કરોડ રૂપિયાથી વધુનું દેવું હતું.
• 2010 માં, ‘યંગ ઇન્ડિયન પ્રાઇવેટ લિમિટેડ’ નામની એક બિન-લાભકારી કંપનીની રચના કરવામાં આવી, જેમાં રાહુલ અને સોનિયા ગાંધી ડિરેક્ટર હતા.
• 2011 માં, યંગ ઇન્ડિયનએ AJL માં 99% હિસ્સો માત્ર 50 લાખ રૂપિયામાં ખરીદ્યો, જ્યારે AJL ની સંપત્તિ હજારો કરોડમાં હતી.
• 2012 માં, સુબ્રમણ્યમ સ્વામીએ કોર્ટમાં ફરિયાદ દાખલ કરી અને કોંગ્રેસના અનેક નેતાઓ પર છેતરપિંડીનો આરોપ લગાવ્યો.
• 2014 માં, કોર્ટે સંજ્ઞાન લીધું અને સમન્સ જારી કર્યા અને ED એ મની લોન્ડરિંગની તપાસ શરૂ કરી.
• સોનિયા અને રાહુલને 2015 માં જામીન મળ્યા, અને ED એ પછીથી તપાસ ફરી શરૂ કરી.
• 2016 માં, સુપ્રીમ કોર્ટે વ્યક્તિગત હાજરીમાંથી મુક્તિ આપી હતી પરંતુ કેસ રદ કરવાનો ઇનકાર કર્યો હતો.
• 2017 માં, દિલ્હી હાઈકોર્ટે આવકવેરા વિભાગને તપાસ કરવાની મંજૂરી આપી અને યંગ ઈન્ડિયનનો કરમુક્તિ દરજ્જો રદ કરવામાં આવ્યો.
• 2018 માં, કેન્દ્રએ AJL ને હેરાલ્ડ હાઉસમાંથી બહાર કાઢવાનો આદેશ આપ્યો.
• 2019 માં, ED એ ગુરુગ્રામમાં સ્થિત 64.93 કરોડ રૂપિયાની મિલકતો જપ્ત કરી.
• 2020 માં, સ્વામીએ ફરીથી એક અરજી દાખલ કરી, જેમાં મિલકતોના દુરુપયોગનો આરોપ મૂકવામાં આવ્યો.
• 2021 માં, ED એ નાણાકીય વ્યવહારોની તપાસ વધુ તીવ્ર બનાવી.
• 2022 માં, રાહુલ અને સોનિયા ગાંધીની લાંબા સમય સુધી પૂછપરછ કરવામાં આવી. કોંગ્રેસે તેને રાજકીય બદલાની કાર્યવાહી ગણાવી.
• 2023 માં, ED એ AJL અને YIL ની કુલ 751કરોડ રૂપિયાની મિલકતો જપ્ત કરી.
•11એપ્રિલ, 2025 ના રોજ, ED એ દિલ્હી, મુંબઈ અને લખનૌમાં 661 કરોડ રૂપિયાની મિલકતોનો કબજો લેવાની પ્રક્રિયા શરૂ કરી.
•15 એપ્રિલ, 2025ના રોજ, ED એ રાઉસ એવન્યુ કોર્ટમાં ચાર્જશીટ દાખલ કરી. સુનાવણી 25 એપ્રિલના રોજ નક્કી કરવામાં આવી છે.

 

વિવાદનું મૂળ શું છે?:- આ સમગ્ર વિવાદનું મૂળ યંગ ઈન્ડિયન કંપની દ્વારા AJL ના હિસ્સાની ખરીદી છે. એવો આરોપ છે કે કોંગ્રેસ પાર્ટીના ભંડોળનો ઉપયોગ કરીને, YIL એ નજીવી રકમમાં હજારો કરોડની મિલકતો પર પરોક્ષ રીતે નિયંત્રણ મેળવ્યું. તેમાં એમ પણ કહેવામાં આવ્યું છે કે યંગ ઇન્ડિયન, એક બિન-લાભકારી સંસ્થા હોવા છતાં, ભાડું વસૂલવા જેવી વ્યાપારી પ્રવૃત્તિઓ ચલાવે છે.

 

ED ની કાર્યવાહી અને મિલકત જપ્તી:- એન્ફોર્સમેન્ટ ડિરેક્ટોરેટ (ED) એ મની લોન્ડરિંગના પાસા પર તપાસ કરતા આ કેસમાં ઘણી મિલકતોની તપાસ કરી અને જપ્ત કરી. આમાં દિલ્હીમાં હેરાલ્ડ હાઉસ, ગુરુગ્રામમાં મિલકત અને અન્ય શહેરોમાં મિલકતોનો સમાવેશ થાય છે. અત્યાર સુધીમાં સેંકડો કરોડની મિલકતો જપ્ત કરવામાં આવી છે.

 

કોંગ્રેસ પાર્ટીનો પ્રતિભાવ:- કોંગ્રેસે તમામ આરોપોને સંપૂર્ણપણે નકારી કાઢ્યા છે. પાર્ટી કહે છે કે યંગ ઇન્ડિયન એક બિન-લાભકારી સંસ્થા છે જેનો એકમાત્ર ઉદ્દેશ્ય નેશનલ હેરાલ્ડ જેવા ઐતિહાસિક અખબારને પુનર્જીવિત કરવાનો હતો. પાર્ટીએ EDની કાર્યવાહીને રાજકીય બદલાની કાર્યવાહી ગણાવી છે અને ભાજપ સરકાર પર તપાસ એજન્સીઓનો દુરુપયોગ કરવાનો આરોપ લગાવ્યો છે.

 

કાનૂની સ્થિતિ અને ચાર્જશીટ:- 15 એપ્રિલ, 2025 ના રોજ દાખલ કરાયેલ ચાર્જશીટ કેસને એક નવા તબક્કામાં લઈ જાય છે. ચાર્જશીટમાં મની લોન્ડરિંગ તેમજ મોટી માત્રામાં મિલકતોના દુરુપયોગના આરોપોનો સમાવેશ થાય છે. હવે બધાની નજર 25 એપ્રિલે થનારી સુનાવણી પર છે, જ્યાં કોર્ટ કેસનો ભાવિ માર્ગ નક્કી કરશે.

 

રાજકીય અસર શું હોઈ શકે?:- નેશનલ હેરાલ્ડ કેસ ભારતીય રાજકારણ પર ઊંડી અસર કરી શકે છે. આ ગાંધી પરિવારની ભૂમિકા અને કોંગ્રેસની વિશ્વસનીયતા પર સીધી અસર કરે છે. જો કોર્ટ તેને દોષિત ઠેરવે છે, તો તેના ગંભીર પરિણામો આવી શકે છે. બીજી તરફ, કોંગ્રેસ આ મુદ્દા પર પાછળ હટવા તૈયાર નથી અને તેણે દેશવ્યાપી વિરોધ પ્રદર્શનની રણનીતિ ઘડી છે.

Follow us On Social Media
YouTube : https://www.youtube.com/@BIndiaDigital
Website : https://bindia.co/
TWITTER : https://x.com/buletin_india
FOLLOW ON WHATSAPP  https://whatsapp.com/channel/0029Va4rXSZ5q08d1AuVRO2I