Nepalમાં પૂરનો હાહાકાર: મૃત્યુઆંક 472 એ પહોંચ્યો, 170થી વધુ ભારતીયો ગુમ

કાઠમંડુ : Nepal અને તિબેટની સરહદે આવેલા વિસ્તારોમાં આવેલા વિનાશક ફ્લેશ ફ્લડ બાદ સમગ્ર વિસ્તારમાં તબાહીનો માહોલ છે. પૂર, ભૂસ્ખલન અને કાટમાળના કારણે અનેક ગામો, રસ્તાઓ, પુલો અને મહત્વપૂર્ણ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરને ભારે નુકસાન થયું છે. તાજા અહેવાલો અનુસાર Nepal અને તિબેટને મળીને મૃત્યુઆંક ઓછામાં ઓછો 472 સુધી પહોંચી ગયો છે, જ્યારે 1,400થી વધુ લોકો હજુ લાપતા છે. આ લાપતા લોકોમાં અનેક વિદેશી નાગરિકોનો પણ સમાવેશ થાય છે.

ભારતીય નાગરિકોને લઈને પણ ચિંતા વધી છે. નેપાળ ટૂરિઝમ બોર્ડના આંકડા મુજબ 178 ભારતીય નાગરિકો ગુમ હોવાનું નોંધાયું છે, જ્યારે 11 ભારતીયોને બચાવી લેવામાં આવ્યા હોવાની માહિતી સામે આવી છે. જોકે, અલગ-અલગ એજન્સીઓના આંકડાઓમાં તફાવત જોવા મળી રહ્યો છે અને બચાવ કામગીરી આગળ વધતાં આ સંખ્યા બદલાઈ શકે છે.

Nepalમાં કુદરતી આફતે મચાવી તબાહી

આ વિનાશક પૂરનો સૌથી વધુ પ્રભાવ નેપાળના રાસુવા અને આસપાસના વિસ્તારોમાં જોવા મળ્યો છે. ભોટેકોશી અને ત્રિશૂલી નદીઓમાં અચાનક પાણી અને કાટમાળનો પ્રચંડ પ્રવાહ આવ્યો હતો. પાણીના પ્રવાહે રસ્તાઓ, પુલો, મકાનો અને અન્ય માળખાઓને પોતાની સાથે વહાવી દીધા હતા. નેપાળ પોલીસે 28 ઓગસ્ટે મૃત્યુઆંક 469 સુધી પહોંચ્યો હોવાનું જણાવ્યું હતું. બીજી તરફ ચીન તરફથી તિબેટના ગ્યિરૉંગ વિસ્તારમાં વધુ ત્રણ લોકોના મોતની માહિતી આપવામાં આવી છે. બંને આંકડા જોડવામાં આવે તો કુલ મૃત્યુઆંક ઓછામાં ઓછો 472 થાય છે. આ આપત્તિને કારણે અનેક પરિવારો પોતાના સ્વજનોની રાહ જોઈ રહ્યા છે. બચાવ ટીમો નદીના કાંઠા, કાટમાળ અને અસરગ્રસ્ત વિસ્તારોમાં શોધખોળ કરી રહી છે.

170થી વધુ ભારતીયો ગુમ

Nepalમાં આવેલા આ પૂરથી સૌથી વધુ ચિંતા ભારતીય નાગરિકોને લઈને છે. તાજા અહેવાલ મુજબ 178 ભારતીયો સંપર્કવિહોણા અથવા ગુમ છે. તેમાં પ્રવાસીઓ, યાત્રાળુઓ અને અન્ય હેતુસર નેપાળ ગયેલા લોકોનો સમાવેશ થાય છે. નેપાળમાં દર વર્ષે મોટી સંખ્યામાં ભારતીય પ્રવાસીઓ અને ધાર્મિક યાત્રાળુઓ જાય છે. ખાસ કરીને કૈલાશ માનસરોવર યાત્રા સાથે જોડાયેલા લોકો પણ આ વિસ્તારમાં હતા. આ કારણે ભારતીય પરિવારોમાં ચિંતા વધી છે. જોકે, કોઈ વ્યક્તિ ‘સંપર્કવિહોણી’ છે તેનો અર્થ તે વ્યક્તિના મૃત્યુની પુષ્ટિ એવો નથી. પૂર અને ભૂસ્ખલનના કારણે મોબાઇલ નેટવર્ક, રસ્તા અને અન્ય સંચાર વ્યવસ્થા ખોરવાઈ હોવાથી ઘણા લોકો પરિવારજનો સાથે સંપર્ક કરી શકતા નથી.

બચાવ કામગીરીમાં પડકારો

Nepalમાં બચાવ કામગીરી માટે સૌથી મોટો પડકાર મુશ્કેલ ભૂગોળ અને તૂટી ગયેલા ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરનો છે. અનેક રસ્તાઓ અને પુલો ધોવાઈ જતા બચાવ ટીમો માટે અસરગ્રસ્ત વિસ્તારો સુધી પહોંચવું મુશ્કેલ બન્યું છે.કેટલાક વિસ્તારોમાં હેલિકોપ્ટરની મદદથી લોકોને બહાર કાઢવામાં આવી રહ્યા છે. સુરક્ષા દળો અને સ્થાનિક બચાવ ટીમો નદીના પ્રવાહ સાથે નીચેના વિસ્તારોમાં પણ શોધખોળ કરી રહી છે, કારણ કે પૂરનો પ્રવાહ લોકો અને કાટમાળને ઘણા કિલોમીટર દૂર સુધી ખેંચી ગયો હતો. કાઠમંડુ પોસ્ટના અહેવાલ મુજબ શોધખોળનો વ્યાપ નદીના ડાઉનસ્ટ્રીમ વિસ્તારો સુધી વધારવામાં આવ્યો છે.

નવી આફતનો ખતરો, બેરિયર લેક બન્યું

Nepalની મુશ્કેલી હજુ પૂરી થઈ નથી. ચીન-નેપાળ સરહદ નજીક ભૂસ્ખલનના કારણે એક બેરિયર લેક એટલે કે કુદરતી રીતે બનેલું તળાવ સર્જાયું છે. તેમાં પાણીનું પ્રમાણ ઝડપથી વધી રહ્યું છે અને તેના ઓવરફ્લો થવાથી ફરી પૂરનું જોખમ ઊભું થયું છે. રોઇટર્સના અહેવાલ મુજબ આ તળાવનું કદ આશરે 25 લાખ ઘનમીટર સુધી પહોંચી ગયું હતું અને તેના કારણે બચાવ કામગીરીને પણ અસર થઈ છે. ચીનના અધિકારીઓએ વધુ પૂર અથવા પાણીના અચાનક પ્રવાહની શક્યતા અંગે ચેતવણી આપી છે. જો આ કુદરતી બેરિયર તૂટી જાય તો નીચેના વિસ્તારોમાં ફરીથી ભારે પાણીનો પ્રવાહ આવી શકે છે. તેથી સ્થાનિક વહીવટી તંત્ર અને બચાવ ટીમોને પણ સાવચેતી રાખવાની સૂચના આપવામાં આવી છે.

30થી વધુ દેશોના નાગરિકો લાપતા

Nepal-તિબેટ પૂર માત્ર સ્થાનિક લોકો માટે જ નહીં પરંતુ આંતરરાષ્ટ્રીય પ્રવાસીઓ માટે પણ મોટી દુર્ઘટના બની છે. અહેવાલો મુજબ 30થી વધુ દેશોના નાગરિકો લાપતા છે. તેમાં ભારતીયો ઉપરાંત અમેરિકા, મલેશિયા, યુક્રેન, ઓસ્ટ્રેલિયા અને બ્રિટનના નાગરિકો પણ સામેલ છે. ઘણા લોકો ટ્રેકિંગ, પ્રવાસ, ધાર્મિક યાત્રા અથવા પ્રોજેક્ટના કામ માટે આ વિસ્તારમાં હતા. પૂરથી મુખ્ય માર્ગો અને બોર્ડર ક્રોસિંગને થયેલા નુકસાનને કારણે લોકોની અવરજવર પણ અટકી ગઈ છે.

ભારતની નજર ભારતીય નાગરિકોના બચાવ પર

ભારત સરકાર Nepalમાં રહેલા પોતાના નાગરિકોની માહિતી મેળવવા અને તેમને સુરક્ષિત રીતે પરત લાવવા માટે નેપાળના સત્તાધિકારીઓ સાથે સંપર્કમાં છે. ભારતીય નાગરિકોની સ્થિતિ અંગે પરિવારજનોને માહિતી આપવા માટે પણ પ્રયાસો થઈ રહ્યા છે. આ અગાઉ ભારતે નેપાળને રાહત સામગ્રી અને મેડિકલ સપ્લાય સહિત માનવતાવાદી મદદ પણ મોકલી હતી. બંને દેશો વચ્ચેની નજીકની ભાગીદારીને કારણે બચાવ અને રાહત કામગીરીમાં સંકલન મહત્વપૂર્ણ બની રહ્યું છે.

Nepalમાં રેસ્ક્યૂ ઓપરેશન ચાલુ

નેપાળની સુરક્ષા એજન્સીઓ, સેનાના જવાનો, પોલીસ અને સ્થાનિક બચાવકર્મીઓ સતત કામગીરી કરી રહ્યા છે. કાટમાળમાંથી લોકોને શોધવા માટે ડોગ સ્ક્વોડ સહિતની ટીમોની મદદ લેવામાં આવી રહી છે. જોકે, ખરાબ હવામાન, રસ્તાઓના વિનાશ અને ફરીથી પૂર આવવાના જોખમને કારણે કામગીરી ધીમી પડી શકે છે. ચીન-નેપાળ સરહદ નજીક બેરિયર લેકમાંથી વધતા પાણીના કારણે કેટલાક વિસ્તારોમાં બચાવ કામગીરીને અસ્થાયી રીતે રોકવી પણ પડી છે.

પરિવારજનોમાં ચિંતા

178 ભારતીયો સહિત 1,400થી વધુ લોકોના લાપતા હોવાના અહેવાલથી તેમના પરિવારજનોમાં ચિંતા વધી છે. સોશિયલ મીડિયા અને અન્ય માધ્યમો દ્વારા પણ લોકો પોતાના સ્વજનોની માહિતી મેળવવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યા છે. અધિકારીઓ માટે હાલમાં સૌથી મહત્વનું કામ લાપતા લોકોની ચોક્કસ ઓળખ કરવી, બચી ગયેલા લોકોને સુરક્ષિત સ્થળે પહોંચાડવા અને મૃતકોની ઓળખ કરીને તેમના પરિવારજનો સુધી માહિતી પહોંચાડવાનું છે.

નેપાળ પૂર 2026 હાલ દક્ષિણ એશિયાની સૌથી ગંભીર કુદરતી આફતોમાંથી એક બની ગયું છે. નેપાળમાં 469 અને તિબેટમાં ત્રણ મોત સાથે મૃત્યુઆંક ઓછામાં ઓછો 472 સુધી પહોંચ્યો છે, જ્યારે 1,400થી વધુ લોકો લાપતા છે. તેમાં 178 ભારતીય નાગરિકોનો પણ સમાવેશ થાય છે. બચાવ ટીમો હજુ પણ કાટમાળ, નદીના કાંઠા અને અસરગ્રસ્ત વિસ્તારોમાં શોધખોળ કરી રહી છે. બીજી તરફ સરહદ નજીક બનેલા બેરિયર લેકને કારણે નવી પૂરની ચિંતા ઊભી થઈ છે. આવી સ્થિતિમાં આગામી કલાકો બચાવ અને રાહત કામગીરી માટે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ બની શકે છે.