આજે બેંકોની Strike: શનિ-રવિની રજાને કારણે 3 દિવસ બેંકિંગ સેવાઓ પ્રભાવિત, 5-ડે વર્કિંગની માગ પર કર્મચારીઓ અડગ Administrative Deadlock

આજે બેંકોની Strike: શનિ-રવિની રજાને કારણે 3 દિવસ બેંકિંગ સેવાઓ પ્રભાવિત, 5-ડે વર્કિંગની માગ પર કર્મચારીઓ અડગ

દેશભરમાં બેંક કર્મચારીઓ અને અધિકારીઓની Strikeને કારણે આજે બેંકિંગ સેવાઓ પર અસર જોવા મળી રહી છે. કર્મચારી સંગઠનો દ્વારા લાંબા સમયથી કરવામાં આવી રહેલી 5-ડે વર્કિંગની માગને લઈને આ Strikeનું આયોજન કરવામાં આવ્યું છે. હડતાળ બાદ શનિવાર અને રવિવારની સાપ્તાહિક રજાને કારણે સતત ત્રણ દિવસ સુધી બેંકોની સામાન્ય કામગીરી પ્રભાવિત થવાની સ્થિતિ ઊભી થઈ છે.

ગુજરાતમાં પણ Strikeની અસર જોવા મળવાની શક્યતા છે. રાજ્યમાં આશરે 5,400 બેંક બ્રાન્ચ અને અંદાજે 15 હજાર કરોડ રૂપિયાના દૈનિક ટ્રાન્જેક્શન પર તેની અસર પડી શકે છે. જોકે ડિજિટલ બેંકિંગ, UPI, મોબાઇલ બેંકિંગ અને ATM જેવી કેટલીક સેવાઓ ચાલુ રહેવાની શક્યતા હોવાથી ગ્રાહકોને સંપૂર્ણપણે બેંકિંગ સેવાઓથી વંચિત રહેવું પડશે નહીં.

-> 5-ડે વર્કિંગની માગને લઈને કર્મચારીઓ અડગ : બેંક કર્મચારીઓ અને અધિકારીઓની લાંબા સમયથી મુખ્ય માગ છે કે બેંકોમાં સપ્તાહના પાંચ દિવસ કામકાજની વ્યવસ્થા લાગુ કરવામાં આવે. કર્મચારી સંગઠનોનું માનવું છે કે હાલની કામકાજની પદ્ધતિમાં શનિવારે પણ બેંકિંગ કામગીરી ચાલુ રહે છે, જેના કારણે કર્મચારીઓને પૂરતો સાપ્તાહિક આરામ મળતો નથી.કર્મચારી સંગઠનો દ્વારા કામકાજના દિવસોમાં ફેરફાર સાથે સપ્તાહમાં બે દિવસની રજા આપવાની માગ કરવામાં આવી રહી છે. આ માગને લઈને અગાઉ પણ વિવિધ તબક્કે રજૂઆતો અને વિરોધ કાર્યક્રમો યોજાઈ ચૂક્યા છે. હવે ફરી એકવાર Strike દ્વારા સંગઠનોએ પોતાની માગને મજબૂત રીતે સરકાર અને બેંક મેનેજમેન્ટ સમક્ષ રજૂ કરી છે.

-> Strike ગુજરાતમાં હજારો બ્રાન્ચ પર અસર : ગુજરાતમાં બેંકિંગ ક્ષેત્રનું વિશાળ નેટવર્ક છે. શહેરોથી લઈને નાના ગામડાઓ સુધી સરકારી અને ખાનગી બેંકોની અનેક શાખાઓ કાર્યરત છે. Strikeના કારણે આજે બેંકની શાખાઓમાં રોકડ જમા કરાવવી, રોકડ ઉપાડવી, ચેક ક્લિયરન્સ સંબંધિત કામગીરી, બેંક અધિકારીઓ સાથેની રૂબરૂ મુલાકાત સહિતની નિયમિત સેવાઓ પર અસર પડી શકે છે.રાજ્યમાં આશરે 5,400 બ્રાન્ચમાં કામગીરી પ્રભાવિત થવાની શક્યતા છે.

આ સાથે દરરોજ થતી મોટી રકમની નાણાકીય લેવડદેવડ પણ હડતાળથી અસરગ્રસ્ત બની શકે છે. અંદાજે 15 હજાર કરોડ રૂપિયાના ટ્રાન્જેક્શન પર અસર પડવાની વાત સામે આવી છે.આ સ્થિતિ ખાસ કરીને એવા ગ્રાહકો માટે મુશ્કેલી ઊભી કરી શકે છે જેમને બેંક શાખામાં જઈને જ કોઈ કામગીરી કરાવવાની હોય. જોકે અગાઉથી ડિજિટલ માધ્યમનો ઉપયોગ કરનારા ગ્રાહકો માટે અસર પ્રમાણમાં ઓછી રહી શકે છે.

હડતાળનો સમય એવા સમયે આવ્યો છે જ્યારે તેના પછી શનિવાર અને રવિવારની રજા છે. પરિણામે ઘણા ગ્રાહકો માટે બેંકની શાખાકીય સેવાઓ સતત ત્રણ દિવસ સુધી ઉપલબ્ધ નહીં રહેવાની સ્થિતિ સર્જાઈ શકે છે.આ કારણે લોકોને જો કોઈ મહત્વપૂર્ણ બેંકિંગ કામ હોય તો શક્ય હોય ત્યાં સુધી ડિજિટલ માધ્યમનો ઉપયોગ કરવા અથવા બેંકિંગ કામગીરી અગાઉથી પૂર્ણ કરવાની સલાહ આપવામાં આવી રહી છે. ખાસ કરીને રોકડની જરૂરિયાત ધરાવતા ગ્રાહકો માટે ATMમાંથી અગાઉથી જરૂરી રકમ ઉપાડી રાખવી ઉપયોગી બની શકે છે.

-> UPI અને ડિજિટલ પેમેન્ટ ચાલુ રહેવાની શક્યતા : બેંક કર્મચારીઓની હડતાળનો અર્થ એ નથી કે તમામ ડિજિટલ પેમેન્ટ સિસ્ટમ સંપૂર્ણપણે બંધ થઈ જશે. સામાન્ય રીતે UPI, મોબાઇલ બેંકિંગ, ઇન્ટરનેટ બેંકિંગ અને ATM જેવી ઓટોમેટેડ સેવાઓ ચાલુ રહી શકે છે. જોકે કોઈ ચોક્કસ ટ્રાન્જેક્શન અથવા સેવા બેંકની આંતરિક પ્રક્રિયા પર આધારિત હોય તો તેમાં વિલંબ થઈ શકે છે.

ગ્રાહકો માટે સૌથી મહત્વની બાબત એ છે કે શાખામાં થતી કામગીરી અને ડિજિટલ બેંકિંગ સેવાઓ વચ્ચે તફાવત સમજવો. Strike દરમિયાન બ્રાન્ચ-લેવલ કામગીરી વધુ પ્રભાવિત થવાની શક્યતા છે, જ્યારે ડિજિટલ વ્યવહારો સામાન્ય રીતે ચાલુ રહી શકે છે.હડતાળના કારણે ચેક ક્લિયરન્સ સહિતની કેટલીક બેંકિંગ પ્રક્રિયાઓમાં વિલંબ થઈ શકે છે. જે ગ્રાહકોના ચેક, ડિમાન્ડ ડ્રાફ્ટ અથવા અન્ય દસ્તાવેજ આધારિત બેંકિંગ કામ પેન્ડિંગ છે, તેમને તેની અસરનો સામનો કરવો પડી શકે છે.તે જ રીતે લોન સંબંધિત દસ્તાવેજો, KYC અપડેટ, ખાતા સંબંધિત કેટલીક કામગીરી અથવા બેંક અધિકારીની મંજૂરી જરૂરી હોય તેવી પ્રક્રિયાઓમાં પણ વિલંબ થઈ શકે છે.
Banks to remain closed on January 27? Bankers unions plan nationwide strike over 5-day work week demand | Mint

-> વેપારીઓ અને ઉદ્યોગો પર પણ અસર : બેંકિંગ સેવાઓમાં વિક્ષેપનો સીધો પ્રભાવ વેપારીઓ અને ઉદ્યોગો પર પણ પડી શકે છે. મોટા પાયે નાણાકીય વ્યવહારો કરતી કંપનીઓ, વેપારીઓ અને અન્ય વ્યવસાયિક એકમોને બેંક શાખાઓમાં થતી કામગીરીમાં વિલંબનો સામનો કરવો પડી શકે છે.ગુજરાત જેવા ઔદ્યોગિક અને વેપારી રાજ્યમાં બેંકિંગ વ્યવહારોનું પ્રમાણ મોટું હોવાથી Strikeની અસર વિવિધ ક્ષેત્રોમાં જોવા મળી શકે છે. જોકે ડિજિટલ ટ્રાન્જેક્શનના વધતા ઉપયોગને કારણે અગાઉની સરખામણીએ અસરને અમુક હદ સુધી નિયંત્રિત કરી શકાય છે.

બેંક કર્મચારીઓનું કહેવું છે કે ટેક્નોલોજીના વધતા ઉપયોગ અને ડિજિટલ બેંકિંગના વિસ્તરણ વચ્ચે પાંચ દિવસનું કામકાજ મોડલ સમયની જરૂરિયાત છે. કર્મચારીઓ માટે સપ્તાહમાં બે દિવસની રજા મળવાથી કામ અને વ્યક્તિગત જીવન વચ્ચે વધુ સારું સંતુલન જળવાઈ શકે છે તેવી દલીલ કરવામાં આવી રહી છે.બીજી તરફ, બેંકિંગ સેવાઓ સતત ઉપલબ્ધ રહે તે ગ્રાહકો અને અર્થતંત્ર માટે પણ મહત્વપૂર્ણ છે. તેથી પાંચ દિવસના કામકાજની વ્યવસ્થા લાગુ કરવી કે નહીં તે અંગેનો નિર્ણય કર્મચારીઓની માગ, ગ્રાહકોની સુવિધા અને બેંકિંગ વ્યવસ્થાની જરૂરિયાતોને ધ્યાનમાં રાખીને લેવો પડશે.

-> ગ્રાહકોએ શું ધ્યાન રાખવું? : આ ત્રણ દિવસ દરમિયાન ગ્રાહકોએ શક્ય હોય ત્યાં સુધી મહત્વપૂર્ણ બેંકિંગ કામ અગાઉથી પૂર્ણ કરી લેવા જોઈએ. તાત્કાલિક જરૂરિયાત માટે ATM, UPI અથવા મોબાઇલ-ઇન્ટરનેટ બેંકિંગનો ઉપયોગ કરી શકાય છે. જોકે મોટા નાણાકીય વ્યવહારો કરતા પહેલાં સંબંધિત બેંકની સેવા સ્થિતિ તપાસવી વધુ યોગ્ય રહેશે.આ હડતાળ ફરી એકવાર બેંક કર્મચારીઓની 5-ડે વર્કિંગની લાંબા સમયથી ચાલી રહેલી માગને કેન્દ્રમાં લાવી છે. હવે આગામી સમયમાં સરકાર અને બેંકિંગ સંગઠનો વચ્ચેની ચર્ચા દ્વારા આ મુદ્દે કોઈ ઉકેલ આવે છે કે નહીં તેના પર કર્મચારીઓ તેમજ કરોડો ગ્રાહકોની નજર રહેશે.