આવકવેરા રિટર્ન (ITR) ફાઇલ કરવાનું સમય નિહાળતા, કરદાતાઓ માટે નવા નિયમોમાં મોટા ફેરફારો જોવા મળી રહ્યા છે. દર વર્ષે આ સમય સાથે નવી નિયમાવલીઓ આવે છે, પરંતુ આ વર્ષે સરકાર દ્વારા કરવામાં આવેલા ફેરફારો આપણી માટે ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે. 2025ના બજેટમાં કરદાતાઓને ખાસ રાહત આપી છે, અને કેટલીક ખાસ છૂટો-છવટો તેમજ સુવિધાઓ આપી છે. આ નિયમો પર નજર રાખવી અને યોગ્ય રીતે ITR ફાઈલ કરવાથી ન માત્ર કર બચાવવું, પરંતુ જરૂરી લાભો પણ મળી શકે છે.
1. કર મુક્તિ મર્યાદા હવે 4 લાખ રૂપિયા સુધી
કરદાતાઓ માટે એક મહત્વપૂર્ણ ફેરફાર એ છે કે હવે કર મુક્તિ મર્યાદા વધારીને 4 લાખ રૂપિયા કરવામાં આવી છે. એટલે, જો તમારી વાર્ષિક આવક 4 લાખ રૂપિયા સુધી હોય, તો તમારે ટેક્સ ચૂકવવા કરવાની જરૂર નહીં. પરંતુ જો તમારી આવક 4 લાખ રૂપિયાથી ઓછી હોય, અને તમારી પાસે 1 કરોડ રૂપિયાથી વધુ નાણાં છે અથવા 2 લાખ રૂપિયા કરતા વધુ વિદેશ યાત્રા ખર્ચ અથવા 1 લાખ રૂપિયાથી વધુ વીજળી ખર્ચ છે, તો તમને ITR ફાઈલ કરવું પડશે.
2. 12 લાખ રૂપિયા સુધીની આવક પર કર મુક્તિ મળશે
નવી કર વ્યવસ્થામાં 12 લાખ રૂપિયા સુધીની આવક પર કર મુક્તિનો લાભ મળશે, પરંતુ આ ફાયદો ફક્ત નવા કર ગોઠવણ હેઠળ આવક કરનારાઓને મળશે. અગાઉ આ મર્યાદા 7 લાખ રૂપિયાની હતી. જો તમે નવી કર વ્યવસ્થા પસંદ કરો છો અને તમારી આવક 12 લાખ રૂપિયા સુધી છે, તો તમને ટેક્સ ચૂકવવાનો નહીં રહે. પરંતુ આ સુવિધા મેળવવા માટે ITR ફાઈલ કરવું જરૂરી છે.
3. અપડેટેડ ITR ફાઈલ કરવાની સમય મર્યાદા 5 વર્ષ
જો તમે સમયસર ITR ફાઈલ ન કરી શક્યા હોય, તો હવે કોઈ ચિંતા કરવાની જરૂર નથી. હવે તમે 3 વર્ષના બદલામાં 5 વર્ષ સુધી તમારા ITRમાં સુધારો કરી શકો છો. જો કે, જેમ તમે વધુ મોડું કરતા જશો, તેમ વધારે ટેક્સ અને દંડનો સામનો કરવો પડી શકે છે.
4. બે ઘર પર કર મુક્તિનો લાભ
અત્યાર સુધીમાં, કરદાતાઓને માત્ર એક જ ઘર પર કર મુક્તિનો લાભ મળી રહ્યો હતો. પરંતુ હવે 2025ના બજેટના પછી, તમે બે ઘર પર પણ કર મુક્તિનો લાભ લઈ શકશો. જો તમારી પાસે બે ઘરો છે અને તમે એક ઘરમાં વસો છો, અને બીજું ઘર ભાડે ન આપતા હોય, તો તમારે ત્યાંની ભાડા આવક પર કર ચૂકવવો પડશે નહીં. આ સુવિધા ખાસ કરીને એવા લોકોને લાભદાયી છે જેમણે બીજી મિલકત ભાડે ન આપી હોય.
5. 7 ટેક્સ સ્લેબ લાગુ
નવી કર વ્યવસ્થામાં હવે 7 ટેક્સ સ્લેબ રહેશે. જે વિવિધ આવક શ્રેણીઓ માટે વધુ યોગ્ય અને વાજબી ટેક્સ દર નક્કી કરે છે. નવી ટેક્સ સ્લેબ આ પ્રમાણે હશે:
0 થી 4 લાખ – કર નહીં
4 લાખ 1 થી 8 લાખ – 5% કર
8 લાખ 1 થી 12 લાખ – 10% કર
12 લાખ 1 થી 16 લાખ – 15% કર
16 લાખ 1 થી 20 લાખ – 20% કર
20 લાખ 1 થી 24 લાખ – 25% કર
24 લાખથી વધુ – 30% કર
ત્યારે 2025ના બજેટમાં સરકારે ખાસ કરીને મધ્યમ વર્ગ અને ઓછી આવક ધરાવતા કરદાતાઓને રાહત આપવા માટે ઘણી મોટી જાહેરાતો કરી છે. નાણામંત્રીએ એક નવું ટેક્સ બિલ રજૂ કરવાની પણ વાત કરી છે, જેનો ઉદ્દેશ્ય કર પ્રણાલીને વધુ સરળ બનાવવાનો છે.








