મેલાનોમા કેન્સર સામેની લડાઈમાં નવી આશા: પર્સનલાઇઝ્ડ mRNA વેક્સિનથી મેલાનોમા પાછું આવવાનું જોખમ ઘટ્યું

મેલાનોમા કેન્સરની સારવારના ક્ષેત્રમાં વ્યક્તિગત સારવાર તરફ વધી રહેલા સંશોધન વચ્ચે નવી આશા જાગી છે. Moderna અને Merck દ્વારા વિકસાવવામાં આવી રહેલી પર્સનલાઇઝ્ડ mRNA આધારિત કેન્સર થેરાપી intismeran autogene (mRNA-4157/V940)એ મેલાનોમા એટલે કે ગંભીર પ્રકારના સ્કીન કેન્સર સામે પ્રોત્સાહક પરિણામો દર્શાવ્યાં છે. તાજેતરના પાંચ વર્ષના ફોલોઅપ ડેટા મુજબ, આ થેરાપીને Merckની ઇમ્યુનોથેરાપી દવા KEYTRUDA સાથે આપવાથી કેન્સર ફરી આવવાનું અથવા દર્દીના મૃત્યુનું જોખમ માત્ર KEYTRUDAની સરખામણીએ 49% ઓછું જોવા મળ્યું હતું. સાથે જ દૂરના અંગોમાં કેન્સર ફેલાવા અથવા મૃત્યુનું જોખમ 59% ઓછું જોવા મળ્યું.

આ પરિણામો આશાસ્પદ છે, પરંતુ આ વેક્સિનને હજી સામાન્ય દર્દીઓ માટે મંજૂર થયેલી કેન્સરની રસી તરીકે જોવી યોગ્ય નથી. આ એક તપાસ હેઠળની વ્યક્તિગત થેરાપી છે અને મેલાનોમા માટે તેનો Phase 3 અભ્યાસ હજુ ચાલુ છે.

શું છે પર્સનલાઇઝ્ડ mRNA કેન્સર વેક્સિન?

મેલાનોમા કેન્સર સામે સામાન્ય વેક્સિનથી આ સારવાર ઘણી અલગ છે. અહીં દરેક દર્દી માટે એકસરખી રસી બનાવવાને બદલે દર્દીના પોતાના ટ્યુમરમાં રહેલા ચોક્કસ જિનેટિક ફેરફારોને આધારે સારવાર તૈયાર કરવામાં આવે છે.

મેલાનોમા દર્દીના ટ્યુમરને સર્જરી દ્વારા દૂર કર્યા બાદ તેના નમૂનાનું જિનેટિક વિશ્લેષણ કરવામાં આવે છે. આ વિશ્લેષણમાંથી કેન્સર કોષોની વિશિષ્ટ ઓળખ એટલે કે neoantigens શોધવામાં આવે છે. ત્યારબાદ આ માહિતીના આધારે mRNA આધારિત વ્યક્તિગત થેરાપી તૈયાર કરવામાં આવે છે.

મેલાનોમા થેરાપીનો હેતુ શરીરની રોગપ્રતિકારક શક્તિને દર્દીના કેન્સરના વિશિષ્ટ લક્ષણો ઓળખવા માટે તાલીમ આપવાનો છે. ત્યારબાદ ઇમ્યુન સિસ્ટમ આવા કેન્સર કોષોને ઓળખીને તેમના સામે હુમલો કરી શકે છે.

KEYTRUDA સાથે મળીને શું પરિણામ મળ્યું?

Moderna અને Merckના અભ્યાસમાં સર્જરી બાદ હાઇ-રિસ્ક મેલાનોમા ધરાવતા દર્દીઓમાં mRNA આધારિત વ્યક્તિગત થેરાપીને KEYTRUDA સાથે સરખાવવામાં આવી હતી.

મેલાનોમા કેન્સર સામે પાંચ વર્ષના મધ્યમ ફોલોઅપ દરમિયાન, બંને સારવારના સંયોજનથી કેન્સર ફરી આવવાનું અથવા મૃત્યુનું જોખમ KEYTRUDA એકલા કરતાં 49% ઓછું જોવા મળ્યું. ઉપરાંત, દૂરના ભાગોમાં મેટાસ્ટેસિસ થવાનું અથવા મૃત્યુનું જોખમ 59% ઓછું હતું. આથી સારવારનો લાભ માત્ર કેન્સર ફરી આવવામાં ઘટાડા પૂરતો સીમિત ન રહ્યો, પરંતુ શરીરના અન્ય ભાગોમાં કેન્સર ફેલાવાના જોખમમાં પણ ઘટાડો જોવા મળ્યો.

કેન્સર સામે અગાઉના લગભગ ત્રણ વર્ષના ફોલોઅપમાં પણ સંયોજન સારવારથી recurrence અથવા deathનું જોખમ 49% અને distant metastasis અથવા deathનું જોખમ 62% ઓછું જોવા મળ્યું હતું.

મેલાનોમા માટે આ શોધ કેમ મહત્વપૂર્ણ?

મેલાનોમા સ્કીન કેન્સરનું ગંભીર સ્વરૂપ છે. સર્જરીથી ટ્યુમર દૂર થઈ ગયા પછી પણ કેટલાક હાઇ-રિસ્ક દર્દીઓમાં રોગ પાછો આવવાની શક્યતા રહે છે. આવી સ્થિતિમાં સર્જરી બાદ કેન્સરનું પુનરાવર્તન રોકવું સારવારનું મહત્વપૂર્ણ લક્ષ્ય બને છે.

નવી વ્યક્તિગત mRNA થેરાપીનો અભિગમ આ પડકારને અલગ રીતે ઉકેલવાનો પ્રયાસ કરે છે. સામાન્ય રીતે દરેક દર્દીના કેન્સરમાં જિનેટિક ફેરફારો અલગ હોઈ શકે છે. તેથી દર્દીના પોતાના ટ્યુમરના મ્યુટેશનને ધ્યાનમાં રાખીને સારવાર તૈયાર કરવાનો વિચાર વધુ ચોક્કસ ઇમ્યુન પ્રતિભાવ ઊભો કરવાની દિશામાં મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવે છે.

શું આ સારવાર અન્ય કેન્સરમાં પણ ઉપયોગી બની શકે?

Moderna અને Merck આ ટેક્નોલોજીને માત્ર મેલાનોમા પૂરતી મર્યાદિત રાખવા માગતા નથી. કંપનીઓ દ્વારા મેલાનોમા ઉપરાંત નોન-સ્મોલ સેલ ફેફસાંના કેન્સર સહિત અન્ય ટ્યુમર પ્રકારોમાં પણ ક્લિનિકલ અભ્યાસ ચાલી રહ્યા છે. રેનલ સેલ કાર્સિનોમા અને યુરોથેલિયલ કેન્સર જેવા અન્ય કેન્સરમાં પણ આ વ્યક્તિગત neoantigen અભિગમનો અભ્યાસ થઈ રહ્યો છે.

આથી ભવિષ્યમાં દરેક દર્દીના ટ્યુમરના જિનેટિક પ્રોફાઇલના આધારે અલગ સારવાર તૈયાર કરવાની દિશામાં આ ટેક્નોલોજી મહત્વપૂર્ણ બની શકે છે.

હજુ મંજૂરીની રાહ

આ પરિણામો ચોક્કસપણે ઉત્સાહજનક છે, પરંતુ દર્દીઓ અને તેમના પરિવારોએ એક બાબત ખાસ સમજવી જરૂરી છે—આ સારવાર હજુ તપાસ હેઠળ છે. મેલાનોમા માટે Phase 3 INTerpath-001 અભ્યાસ ચાલુ છે અને તે હાઇ-રિસ્ક Stage IIB-IV મેલાનોમા ધરાવતા દર્દીઓમાં KEYTRUDA સાથે આ થેરાપીના ઉપયોગનું મૂલ્યાંકન કરી રહ્યો છે.

અર્થાત, હાલ આને ‘કેન્સરની રસીથી કેન્સરનો સંપૂર્ણ ઇલાજ’ તરીકે સમજવું યોગ્ય નથી. તેના બદલે, સર્જરી બાદ હાઇ-રિસ્ક મેલાનોમા ફરી આવવાનું જોખમ ઘટાડવા માટે વિકસાવવામાં આવી રહેલી નવી વ્યક્તિગત ઇમ્યુનોથેરાપી તરીકે જોવી જોઈએ.

કેન્સરની સારવારમાં નવા યુગની શરૂઆત?

mRNA ટેક્નોલોજીએ ચેપી રોગોની રસીઓમાં મોટું સ્થાન બનાવ્યા બાદ હવે કેન્સરની સારવારમાં પણ તેનો ઉપયોગ શોધવામાં આવી રહ્યો છે. સૌથી મોટી ખાસિયત એ છે કે સારવાર દર્દીના પોતાના ટ્યુમરની જિનેટિક માહિતીના આધારે તૈયાર થઈ શકે છે.

જો આગળના Phase 3 અભ્યાસોમાં અત્યાર સુધીના પરિણામોની પુષ્ટિ થાય અને નિયમનકારી મંજૂરી મળે, તો વ્યક્તિગત mRNA કેન્સર થેરાપી મેલાનોમા સહિત અન્ય કેન્સરની સારવારમાં નવી દિશા ખોલી શકે છે.

હાલના ડેટા આશાસ્પદ છે, પરંતુ અંતિમ પરિણામો અને નિયમનકારી મંજૂરી સુધી આ સારવારને પ્રયોગાત્મક થેરાપી તરીકે જ જોવી જરૂરી છે. કેન્સરના દર્દીઓએ આવી સારવાર અંગે નિર્ણય લેતા પહેલાં પોતાના ઓન્કોલોજિસ્ટની સલાહ લેવી જોઈએ.

 

• us on WHATSAPP :- https://whatsapp.com/channel/0029Va4r…
• WEBSITE : https://bindia.co/
• INSTAFollow GRAM : https:// bindia.in
• FACEBOOK : https://www.facebook.com/buletinindialive 
• X : https://x.com/bindia276