Lawyers: વકીલની સનદ લેવા કરી છેતરપિંડી, ગુજરાત બાર કાઉન્સિલની તપાસમાં ધડાકો: બોગસ LLB ડિગ્રીનું કૌભાંડ સામે આવતા ખળભળાટ :
અમદાવાદ: કોર્ટમાં કાયદાની દલીલો રજૂ કરનાર વ્યક્તિ પાસે કાયદાની યોગ્ય અને માન્ય ડિગ્રી હોવી જરૂરી છે. પરંતુ ગુજરાતમાં વકીલ તરીકે સનદ મેળવવા માટે રજૂ કરવામાં આવેલી શૈક્ષણિક લાયકાતની ચકાસણી દરમિયાન બોગસ માર્કશીટનો મામલો સામે આવતા કાયદાકીય વર્તુળોમાં ખળભળાટ મચ્યો છે. ગુજરાત બાર કાઉન્સિલ દ્વારા કરવામાં આવેલી ચકાસણીમાં અત્યાર સુધીમાં 28 જેટલી શંકાસ્પદ અથવા ખોટી માર્કશીટ મળી હોવાનો અહેવાલ સામે આવ્યો છે. કેટલાક મામલામાં ક્રિમિનલ કેસ પણ નોંધાયા હોવાનું જણાવાયું છે.
આ મામલો માત્ર એકાદ વ્યક્તિની છેતરપિંડી પૂરતો સીમિત છે કે તેની પાછળ મોટું નેટવર્ક છે, તે અંગે હવે સવાલો ઊભા થયા છે. જોકે સમગ્ર ગુજરાતથી રાજસ્થાન સહિત અન્ય રાજ્યો સુધી એક જ સંગઠિત નેટવર્ક ફેલાયેલું હોવાનો અંતિમ નિષ્કર્ષ હાલની માહિતીના આધારે કાઢી શકાય નહીં. અલગ-અલગ કિસ્સાઓમાં બહારની યુનિવર્સિટીઓના દસ્તાવેજો સામે આવ્યા હોવાથી તપાસનો વ્યાપ મહત્વનો બન્યો છે.
![]()
->Lawyers : સનદ મેળવતા પહેલા શૈક્ષણિક દસ્તાવેજોની ખરાઈ :
વકીલ તરીકે નોંધણી મેળવવા માટે ઉમેદવારોએ પોતાની શૈક્ષણિક લાયકાતના દસ્તાવેજો રજૂ કરવા પડે છે. ગુજરાત બાર કાઉન્સિલની પ્રક્રિયામાં ઉમેદવારોના દસ્તાવેજોની ચકાસણી કરવામાં આવે છે. બાર કાઉન્સિલના એનરોલમેન્ટ ફોર્મમાં શૈક્ષણિક માર્કશીટ તથા અન્ય દસ્તાવેજો રજૂ કરવાની પ્રક્રિયા છે અને દસ્તાવેજો ખોટા સાબિત થાય તો કાર્યવાહી થઈ શકે તેવી બાંહેધરી પણ લેવામાં આવે છે.ખાસ કરીને ધોરણ 10, 12, ગ્રેજ્યુએશન અને LLB સુધીની માર્કશીટની ખરાઈ કરવામાં આવે છે. જે યુનિવર્સિટી અથવા બોર્ડમાંથી ઉમેદવારે અભ્યાસ કર્યો હોવાનો દાવો કર્યો હોય ત્યાં દસ્તાવેજોની ખરાઈ માટે મોકલવામાં આવે છે. આ પ્રક્રિયાનો મુખ્ય હેતુ એ છે કે ખોટી ડિગ્રી કે માર્કશીટના આધારે કોઈ વ્યક્તિ વકીલ તરીકે નોંધણી મેળવી ન શકે.
->Lawyers : 2022થી નવા Lawyers ની માર્કશીટ ચકાસણી પર ભાર :
અહેવાલ મુજબ, ગુજરાત બાર કાઉન્સિલે 2022થી નવા Lawyersની માર્કશીટની ચકાસણી વધુ કડક બનાવી છે. આ પ્રક્રિયા દરમિયાન 28 ખોટી માર્કશીટ મળી હોવાનો દાવો કરવામાં આવ્યો છે. કેટલાક કિસ્સાઓમાં 3થી 4 યુનિવર્સિટીઓ સાથે જોડાયેલા દસ્તાવેજો અંગે પણ પ્રશ્નો ઊભા થયા હતા. આ તપાસનું મહત્વ એટલા માટે પણ વધી જાય છે કારણ કે રાજ્યમાં વકીલોની સંખ્યા સતત વધી રહી છે. ગુજરાત બાર કાઉન્સિલની સત્તાવાર વેબસાઇટ મુજબ હાલમાં રાજ્યમાં 1,43,315 જેટલા Lawyers નોંધાયેલા છે અને 357 બાર એસોસિએશન છે. એટલી મોટી સંખ્યામાં નોંધાયેલા Lawyers વચ્ચે દરેક ઉમેદવારના દસ્તાવેજોની ખરાઈ કરવી એક મોટી વહીવટી પ્રક્રિયા છે. તેમ છતાં, ન્યાય વ્યવસ્થાની વિશ્વસનીયતા જાળવવા માટે આ તપાસ અત્યંત જરૂરી બની જાય છે.
->Lawyers : રાજસ્થાનની યુનિવર્સિટીના નામે પણ સામે આવ્યો હતો કિસ્સો :
ગુજરાતમાં અગાઉ પણ બનાવટી શૈક્ષણિક દસ્તાવેજના આધારે કાયદાનો અભ્યાસ અને ત્યારબાદ સનદ મેળવવાના પ્રયાસનો મામલો કોર્ટ સુધી પહોંચ્યો હતો. ગુજરાત હાઈકોર્ટના એક કેસમાં રાજસ્થાનની Shridhar Universityની B.A. માર્કશીટના આધારે LLBમાં પ્રવેશ મેળવવાનો મામલો સામે આવ્યો હતો. બાદમાં દસ્તાવેજોની ચકાસણી દરમિયાન માર્કશીટ અંગે ગંભીર પ્રશ્નો ઊભા થયા હતા. યુનિવર્સિટીએ પણ સંબંધિત દસ્તાવેજ અસલી ન હોવાનું જણાવ્યું હતું.

->Lawyers : ‘બોગસ Lawyers’ સામે દેશવ્યાપી ચકાસણી :
બોગસ Lawyersને ઓળખવા માટે દેશભરમાં પ્રેક્ટિસ વેરિફિકેશનની પ્રક્રિયા હાથ ધરવામાં આવી છે. સુપ્રીમ કોર્ટના નિર્દેશોના અનુસંધાનમાં બાર કાઉન્સિલ ઓફ ઈન્ડિયા અને રાજ્ય બાર કાઉન્સિલો દ્વારા વકીલોની પ્રેક્ટિસ અને શૈક્ષણિક લાયકાતની ચકાસણી કરવામાં આવી રહી છે. ગુજરાતમાં પણ આ પ્રક્રિયા હેઠળ મોટી સંખ્યામાં વકીલો પાસેથી Practice Verification Form અને શૈક્ષણિક દસ્તાવેજો લેવામાં આવ્યા છે.
2025ના અહેવાલ મુજબ, ગુજરાત બાર કાઉન્સિલે રાજ્યના વિવિધ ભાગોમાંથી હજારો Practice Verification Forms મેળવ્યા હતા. આ પ્રક્રિયામાં Lawyersએ ધોરણ 10થી LLB સુધીની માર્કશીટની નકલો પણ રજૂ કરવાની હતી. ત્યારબાદ સંબંધિત શાળા, બોર્ડ અને યુનિવર્સિટી પાસેથી દસ્તાવેજોની ખરાઈ કરાવવાની પ્રક્રિયા હાથ ધરાઈ હતી. અગાઉના અહેવાલોમાં ગુજરાત બાર કાઉન્સિલ દ્વારા 28,000થી વધુ Lawyersની LLB માર્કશીટ વિવિધ યુનિવર્સિટીઓ અને સંસ્થાઓ પાસે વેરિફિકેશન માટે મોકલવામાં આવી હોવાનું જણાવાયું હતું. મોટી સંખ્યામાં દસ્તાવેજોની ખરાઈ કરવાની હોવાથી પ્રક્રિયામાં સમય લાગ્યો હતો.
->Lawyers : ન્યાય વ્યવસ્થાની વિશ્વસનીયતા માટે ચકાસણી જરૂરી :
વકીલાત માત્ર એક વ્યવસાય નથી; તે ન્યાય વ્યવસ્થાનો મહત્વનો હિસ્સો છે. વકીલની લાયકાત અને સનદ અંગે કોઈ ગેરરીતિ હોય તો તેના કારણે કોર્ટમાં રજૂ થતી દલીલો અને પક્ષકારોના હકો પર પણ અસર થઈ શકે છે. ગુજરાત બાર કાઉન્સિલની ચાલુ ચકાસણીથી બોગસ દસ્તાવેજો સામે આવી રહ્યા હોય તો આ પ્રક્રિયાને વધુ પારદર્શક અને કડક બનાવવાની જરૂરિયાત સ્પષ્ટ થાય છે. સાથે જ, ખોટી માર્કશીટ અથવા ડિગ્રી રજૂ કરનાર સામે કાયદેસરની કાર્યવાહી થાય અને સાચી લાયકાત ધરાવતા ઉમેદવારોને કોઈ મુશ્કેલી ન પડે તે પણ એટલું જ મહત્વનું છે. હાલમાં ઉપલબ્ધ માહિતી મુજબ 28 જેટલી ખોટી માર્કશીટ મળી હોવાનો અહેવાલ છે; સમગ્ર કૌભાંડનું ચોક્કસ કદ અને કોઈ સંગઠિત નેટવર્કની ભૂમિકા અંગે અંતિમ નિષ્કર્ષ સત્તાવાર તપાસ પૂર્ણ થયા બાદ જ સ્પષ્ટ થશે.
- us on WHATSAPP :- https://whatsapp.com/channel/0029Va4r…
- WEBSITE : https://bindia.co/
- INSTAFollow GRAM : https:// bindia.in
- FACEBOOK : https://www.facebook.com/buletinindialive
- X : https://x.com/bindia276







Comments are closed.