રથયાત્રાનું અનોખું રહસ્ય: જગન્નાથજીના રથ પર શા માટે માટીના પાત્રો તોડવામાં આવે છે?
ભગવાન જગન્નાથજીની રથયાત્રા માત્ર એક ઉત્સવ નથી, પરંતુ તે અનેક પરંપરાઓ અને રહસ્યોનો સંગમ છે. રથયાત્રા દરમિયાન તમે જોયું હશે કે ભગવાનના રથ પર માટીના પાત્રોમાં ખાસ પીણું (પાનક) અર્પણ કરવામાં આવે છે અને પછી તેને નીચે જમીન પર વેરવામાં આવે છે. ઘણા લોકો પૂછે છે કે ભગવાનનો પ્રસાદ જમીન પર કેમ વેરાય છે? ચાલો જાણીએ તેની પાછળનું આધ્યાત્મિક કારણ.
શું છે આ ‘અધર પાના’ની પરંપરા?
રથયાત્રાના અંતિમ દિવસોમાં, જ્યારે ભગવાન જગન્નાથજી પોતાના નિજ મંદિર પરત ફરે છે, ત્યારે રથ પર ‘અધર પાના’ નામની એક વિશેષ વિધિ થાય છે. આ વિધિમાં સુગંધિત, ઠંડું અને મીઠું પીણું માટીના મોટા પાત્રોમાં ભરીને ભગવાનને અર્પણ કરવામાં આવે છે.
પ્રસાદ જમીન પર કેમ આપવામાં આવે છે?
આ કોઈ સામાન્ય પ્રસાદ નથી કે જે ભક્તોમાં વહેંચાય. તેનું રહસ્ય ખૂબ જ ઊંડું છે:
-
અદ્રશ્ય આત્માઓ માટેનું અર્પણ: માન્યતા એવી છે કે રથયાત્રામાં માત્ર ભક્તો જ નહીં, પરંતુ પિતૃઓ, આત્માઓ અને અન્ય અદ્રશ્ય જીવો પણ ભગવાનની સાથે ચાલે છે. આ પાત્રોને રથ પર જ તોડીને તે પ્રસાદ નીચે વહેવડાવવામાં આવે છે, જેથી જે આત્માઓને મોક્ષની ઈચ્છા છે અથવા જે તૃપ્ત નથી, તેઓ આ દૈવી પ્રસાદ ગ્રહણ કરીને શાંતિ મેળવી શકે.
-
ભગવાનની કૃપાનો પ્રસાર: એવું માનવામાં આવે છે કે આ પીણું ભગવાનના હોઠ (અધર) સુધી પહોંચે છે, તેથી તેમાં દૈવી શક્તિ આવી જાય છે. જ્યારે આ પ્રસાદ જમીન પર ફેલાય છે, ત્યારે તે વિસ્તારનું વાતાવરણ પવિત્ર બની જાય છે અને તે અદ્રશ્ય શક્તિઓ માટે કલ્યાણકારી બની રહે છે.
-
નશ્વરતાનો સંદેશ: માટીના પાત્રોનું ફૂટવું એ સંકેત આપે છે કે આપણું શરીર પણ માટીનું છે અને એક દિવસ તે નશ્વર છે. આ વિધિ આપણને જીવનની ક્ષણભંગુરતા સમજાવે છે.
- Follow us on WHATSAPP :- https://whatsapp.com/channel/0029Va4r…
- WEBSITE : https://bindia.co/
- INSTAGRAM : https:// bindia.in
- FACEBOOK : https://www.facebook.com/buletinindialive
- X : https://x.com/bindia276





