ટ્રમ્પની ઈરાનને ખુલ્લી ચેતવણી: શાંતિ કરાર વિના ફ્રીઝ સંપત્તિઓ મુક્ત નહીં થાય, મોજતબા ખામેનેઈ અંગે કર્યો મોટો દાવો

અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચેના સંબંધો ફરી એકવાર તણાવના કેન્દ્રમાં આવ્યા છે. પરમાણુ કાર્યક્રમ અને સંભવિત શાંતિ કરારને લઈને ચાલી રહેલી ચર્ચાઓ વચ્ચે અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પએ ઈરાનને કડક સંદેશ આપતા જણાવ્યું છે કે બંને દેશો વચ્ચે સત્તાવાર શાંતિ કરાર ન થાય ત્યાં સુધી ઈરાનની ફ્રીઝ કરાયેલી સંપત્તિઓ મુક્ત કરવામાં આવશે નહીં અને આર્થિક પ્રતિબંધોમાં પણ કોઈ રાહત આપવામાં આવશે નહીં. એક ટેલિવિઝન ઈન્ટરવ્યુ દરમિયાન ટ્રમ્પે સ્પષ્ટ કર્યું કે ઈરાનની મુખ્ય માંગ ગણાતી સંપત્તિઓની મુક્તિ અને પ્રતિબંધોમાં છૂટછાટ માત્ર વ્યાપક કરાર પછી જ શક્ય બનશે.

મોજતબા ખામેનેઈ અંગે ટ્રમ્પનો ચોંકાવનારો દાવો
ઈરાનના નવા સર્વોચ્ચ નેતા તરીકે ચર્ચામાં રહેલા મોજતબા ખામેનેઈ અંગે પણ ટ્રમ્પે મહત્વપૂર્ણ નિવેદન આપ્યું. તેમણે જણાવ્યું કે મોજતબા તેમના પિતા કરતાં વધુ સમજદાર હોવાનું તેમને લાગે છે અને ભવિષ્યમાં કોઈપણ સંભવિત કરાર પ્રક્રિયામાં તેમની ભૂમિકા મહત્વપૂર્ણ રહેશે. જ્યારે ટ્રમ્પને પૂછવામાં આવ્યું કે શું તેમને મોજતબા ખામેનેઈ ક્યાં છે તેની જાણકારી છે, ત્યારે તેમણે સીધી પુષ્ટિ કર્યા વગર કહ્યું કે એવી સંભાવના છે કે તેઓ તેમના સ્થાન વિશે જાણતા હોય.

ઈરાનને પરમાણુ હથિયાર રાખવાનો અધિકાર નહીં
પરમાણુ મુદ્દે પોતાનું કડક વલણ જાળવતા ટ્રમ્પે જણાવ્યું કે ઈરાનને પરમાણુ હથિયાર વિકસાવવાની કે ભવિષ્યમાં બહારથી મેળવવાની મંજૂરી આપવામાં આવશે નહીં. તેમના જણાવ્યા અનુસાર પ્રસ્તાવિત કરારમાં એવો નિયમ સામેલ કરવામાં આવ્યો છે જે હેઠળ ઈરાન માત્ર પરમાણુ હથિયાર બનાવવાથી જ નહીં પરંતુ તેને ખરીદવાથી અથવા અન્ય રીતે પ્રાપ્ત કરવાથી પણ રોકાશે.

યુરેનિયમના જથ્થા માટે બે વિકલ્પ
ટ્રમ્પે ઈરાન પાસે રહેલા ઉચ્ચ સ્તરના સંવર્ધિત યુરેનિયમના જથ્થાને લઈને બે સંભવિત વિકલ્પો રજૂ કર્યા.

પ્રથમ વિકલ્પ મુજબ, જો બંને દેશો વચ્ચે કરાર થાય તો અમેરિકા અને ઈરાન મળીને આ પરમાણુ સામગ્રીને સુરક્ષિત રીતે દૂર કરીને નષ્ટ કરશે.

બીજા વિકલ્પ મુજબ, જો કરાર ન થાય તો અમેરિકા સૈન્ય કાર્યવાહી દ્વારા ઈરાનની ક્ષમતાઓને નબળી પાડીને પરમાણુ સામગ્રીને કબજે કરી નષ્ટ કરવાની કાર્યવાહી કરી શકે છે.

ટ્રમ્પે દાવો કર્યો કે અમેરિકાની અવકાશ આધારિત દેખરેખ વ્યવસ્થા ઈરાનની પરમાણુ સાઇટ્સ પર સતત નજર રાખી રહી છે.

મધ્ય પૂર્વમાં અમેરિકી સૈનિકો યથાવત્ રહેશે
ટ્રમ્પે મધ્ય પૂર્વમાં તૈનાત અંદાજે 50,000 અમેરિકી સૈનિકોને પાછા બોલાવવાની શક્યતા નકારી કાઢી હતી. તેમણે જણાવ્યું કે હાલની સ્થિતિમાં સૈનિકોની હાજરી વ્યૂહાત્મક રીતે જરૂરી છે અને ભવિષ્યની સંભવિત કાર્યવાહી માટે તેમની જરૂર પડી શકે છે. તેમણે સ્વીકાર્યું કે પ્રાદેશિક તણાવના કારણે અમેરિકામાં ઈંધણ અને ખાતરના ભાવ પર અસર પડી છે, પરંતુ લાંબા ગાળે સ્થિતિ સ્થિર થયા બાદ વૈશ્વિક બજારમાં તેલના ભાવ ઘટવાની સંભાવના વ્યક્ત કરી હતી.

વૈશ્વિક સ્તરે વધતી ચિંતા
ટ્રમ્પના નિવેદનો બાદ અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચેની રાજદ્વારી સ્થિતિ ફરી ચર્ચાના કેન્દ્રમાં આવી છે. પરમાણુ કાર્યક્રમ, આર્થિક પ્રતિબંધો અને પ્રાદેશિક સુરક્ષા જેવા મુદ્દાઓને લઈને આગામી દિવસોમાં બંને દેશો વચ્ચેની વાતચીત અને નિર્ણયો પર સમગ્ર વિશ્વની નજર રહેશે.