ઇંધણ બચાવવા હવે AC પર પણ નિયંત્રણ? PM મોદીની અપીલ જેવી નીતિ 70 દેશોમાં અમલમાં

પશ્ચિમ એશિયામાં વધતા તણાવ અને વૈશ્વિક ઇંધણ સંકટની વચ્ચે વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ દેશવાસીઓને ઇંધણ બચત માટે અનેક મહત્વપૂર્ણ અપીલો કરી છે. ઘરેથી કામને પ્રોત્સાહન આપવું, અનાવશ્યક પ્રવાસ ટાળવો, સોનાની ખરીદી ઘટાડવી અને ઊર્જાનો સાવચેતીપૂર્વક ઉપયોગ કરવો જેવી અપીલો પાછળ દેશની ઊર્જા સુરક્ષાને મજબૂત બનાવવાનો હેતુ હોવાનું માનવામાં આવે છે. વિશ્વભરમાં ચાલી રહેલા તેલ સંકટને કારણે હવે અનેક દેશોએ ઊર્જા બચત માટે ખાસ નીતિઓ અમલમાં મૂકી છે. ઇન્ટરનેશનલ એનર્જી એજન્સી (IEA)ના આંકડા મુજબ અત્યાર સુધીમાં લગભગ 70 દેશો વિવિધ પ્રકારની ઊર્જા બચત નીતિઓ અપનાવી ચૂક્યા છે.

હોર્મુઝ સંકટ બાદ વધ્યો દબાણ
ઇરાન સાથે વધેલા સંઘર્ષ અને હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં જહાજોની અવરજવર પ્રભાવિત થવાને કારણે વિશ્વભરમાં તેલ પુરવઠા અંગે ચિંતા વધી છે. હોર્મુઝ માર્ગ વિશ્વના સૌથી મહત્વપૂર્ણ તેલ પરિવહન માર્ગોમાંનો એક માનવામાં આવે છે. ભારત પાસે હાલ પૂરતા વ્યૂહાત્મક તેલ ભંડાર હોવાથી તાત્કાલિક કોઈ મોટી અછત દેખાઈ રહી નથી, પરંતુ ભવિષ્યની અનિશ્ચિતતા સામે સરકાર સાવચેતીના પગલાં લેવા પર ભાર મૂકી રહી છે.

70 દેશોમાં અમલમાં આવી નીતિઓ
પાકિસ્તાન, શ્રીલંકા, વિયેતનામ, ઇન્ડોનેશિયા અને ફિલિપાઇન્સ જેવા એશિયાઈ દેશો ઉપરાંત ઇટાલી, સ્પેન, જર્મની, કેનેડા, મેક્સિકો અને ઓસ્ટ્રેલિયા જેવા દેશોએ પણ ઊર્જા બચત માટે ખાસ પગલાં લીધા છે. કેટલાક દેશોમાં વર્ક ફ્રોમ હોમ નીતિને પ્રોત્સાહન આપવામાં આવ્યું છે જેથી ઇંધણ વપરાશ ઘટે. જાહેર પરિવહનનો ઉપયોગ વધારવા માટે અભિયાન ચલાવવામાં આવી રહ્યા છે.

AC માટે પણ તાપમાન મર્યાદા
ઊર્જા બચત માટે ઘણા દેશોએ એર કન્ડિશનરના ઉપયોગ પર પણ નિયમો બનાવ્યા છે. કેટલીક જગ્યાએ ઓફિસો અને જાહેર ઇમારતોમાં ACનું ન્યૂનતમ તાપમાન નક્કી કરવામાં આવ્યું છે જેથી વીજળી અને ઇંધણ બંનેની બચત થઈ શકે. સાથે જ ઓનલાઈન ક્લાસ, વર્ચ્યુઅલ મિટિંગ અને સરકારી પ્રવાસમાં ઘટાડા જેવી વ્યવસ્થાઓ પણ અમલમાં મૂકાઈ રહી છે.

ઇંધણ બચાવવાનો વૈશ્વિક પ્રયાસ
વૈશ્વિક સ્તરે સરકારો લોકોમાં જાગૃતિ લાવવા માટે ખાસ અભિયાન ચલાવી રહી છે. ઘણા દેશોએ ઊર્જા કરમાં રાહત આપી છે અને ઇંધણના વધતા ભાવને નિયંત્રિત કરવા માટે સહાયતા યોજનાઓ શરૂ કરી છે. વિશેષજ્ઞોના મતે, જો વૈશ્વિક તણાવ લાંબો સમય ચાલુ રહેશે તો ઊર્જા બચત અને વૈકલ્પિક વ્યવસ્થાઓ આવનારા સમયમાં વધુ મહત્વપૂર્ણ બનશે.