Bindia
હિન્દુ ધર્મમાં પૂજા-અર્ચનાનું વિશેષ મહત્વ છે. માન્યતાઓ અનુસાર, નિયમિત પૂજા કરવાથી ઘરમાં સુખ, શાંતિ અને સમૃદ્ધિ સુનિશ્ચિત થાય છે. તે જ સમયે, ભગવાનની આરતી પછી કોઈપણ પૂજા પૂર્ણ માનવામાં આવે છે. એટલે કે, પૂજામાં દેવી-દેવતાઓની આરતી કરવી જરૂરી માનવામાં આવે છે (આરતી ક્યોં કરતા હૈં) અને આરતી વિના પૂજા અધૂરી છે. જોકે, બહુ ઓછા લોકો જાણે છે કે આરતી કરવાની એક સાચી રીત છે.
ઘણા ધાર્મિક ગ્રંથોમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે કોઈપણ કાર્ય ત્યારે જ કરવું જોઈએ જ્યારે તમને તે યોગ્ય રીતે કેવી રીતે કરવું તે ખબર હોય. આવી સ્થિતિમાં, અમે તમને આરતી કરવાની સાચી રીત જણાવી રહ્યા છીએ.
આરતીના પ્રકારો ધાર્મિક ગ્રંથો અનુસાર, આરતીના મુખ્યત્વે સાત પ્રકાર છે.
મંગળા આરતી – વહેલી સવારે આરતી કરવામાં આવતી.
પૂજા આરતી- પૂજા દરમિયાન કરવામાં આવતી આરતી.
શ્રૃંગાર આરતી- ભગવાનના શણગાર પછી આરતી કરવામાં આવે છે.
ભોગ આરતી – આ આરતી ભગવાનને ભોજન અર્પણ કરવામાં આવે ત્યારે કરવામાં આવે છે.
ધૂપ આરતી – ધૂપ ચઢાવ્યા પછી આરતી કરવામાં આવે છે.
સંધ્યા આરતી – સાંજે આરતી કરવામાં આવી.
શયન આરતી – રાત્રે સૂતા પહેલા કરવાની આરતી.
આરતી કરવાની સાચી રીત જાણો (આરતી કરવાની સાચી રીત)
એવું માનવામાં આવે છે કે આરતી હંમેશા શ્રદ્ધા અને ભક્તિથી કરવી જોઈએ. તે જ સમયે, ભાવ સિવાય આરતી કરવા માટેના 4 મુખ્ય નિયમો છે. આ નિયમો નીચે મુજબ છે-
ભગવાનના ચરણોથી આરતી શરૂ કરો અને આરતીની થાળીને ચાર વાર પગની આસપાસ ફેરવો. આ ભગવાનના ચરણોમાં પોતાને સમર્પિત કરવાની નિશાની છે.આ પછી, ભગવાનની નાભિ પાસે આરતીની થાળી બે વાર ફેરવો. એવું માનવામાં આવે છે કે ભગવાન બ્રહ્માનો જન્મ ભગવાન વિષ્ણુની નાભિમાંથી થયો હતો, તેથી ભગવાનના ચરણોમાં પ્રણામ કર્યા પછી, નાભિની પૂજા કરવામાં આવે છે.આ પછી, આરતીની થાળીને ભગવાનના મુખ સામે એકવાર ફેરવો.છેલ્લે, ભગવાનના આખા શરીરની આસપાસ દીવો સાત વખત ફેરવીને આરતી કરો.એવું માનવામાં આવે છે કે આ રીતે 14 વાર આરતીનો જાપ કરવાથી તમારી ભક્તિ બધા ચૌદ લોક સુધી પહોંચે છે.
સ્કંદ પુરાણ અનુસાર આરતીના નિયમો (Aarti Niyam According To Skand Puran)
સ્કંદ પુરાણમાં પણ આરતીના કેટલાક ખાસ નિયમોનો ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો છે. ચાલો તેમના વિશે જાણીએ-
પંચ પ્રદીપનો ઉપયોગ :- આરતી કરવા માટે, ગાયના દૂધમાંથી બનાવેલા ઘીમાં 5 કપાસની વાટ બોળીને દીવો પ્રગટાવો. આને પંચ પ્રદીપ કહેવાય છે.
શ્રદ્ધા અને ભક્તિ :- જો કોઈ વ્યક્તિ મંત્ર અને પૂજા પદ્ધતિ જાણતો નથી, પણ ભક્તિભાવથી આરતી કરે છે, તો તેની પૂજા પણ સ્વીકારવામાં આવે છે.
આરતી કરતી વખતે ધ્યાનમાં રાખવા જેવી બાબતો
હંમેશા ઉભા રહીને આરતી કરો – આરતી દરમિયાન ઉભા રહેવું શુભ માનવામાં આવે છે.
સહેજ ઝૂકીને આરતી કરો – આ ભક્તિનું પ્રતીક માનવામાં આવે છે.
આરતીની થાળી યોગ્ય ધાતુની બનેલી હોવી જોઈએ – તાંબા, પિત્તળ અથવા ચાંદીની થાળીમાં આરતી કરો.
થાળીમાં પૂજા સામગ્રી રાખો – ગંગાજળ, કુમકુમ, ચોખા, ચંદન, અગરબત્તી, ફૂલો અને ફળો અથવા મીઠાઈઓ ચઢાવો.
યાદ રાખો કે આરતી એ પૂજાનો એક મહત્વપૂર્ણ ભાગ છે. તેને યોગ્ય રીતે કરવાથી પૂજા પૂર્ણ થાય છે, પરંતુ મનને પણ શાંતિ મળે છે. એવું માનવામાં આવે છે કે શ્રદ્ધા અને ભક્તિથી કરવામાં આવતી આરતી ચોક્કસપણે ભગવાન સુધી પહોંચે છે અને ભક્તોને તેમના આશીર્વાદ પ્રાપ્ત થાય છે.
Follow us On Social Media
🔔 YouTube : https://www.youtube.com/@BIndiaDigital
📸 Instagram : https://www.instagram.com/bindiadigital/
🌐 Website : https://bindia.co/
TWITTER : https://x.com/buletin_india
FOLLOW ON WHATSAPP : https://whatsapp.com/channel/0029Va4rXSZ5q08d1AuVRO2I
